Padaczka

Redaktor działu: prof. CMKP dr hab. n. med. Joanna Jędrzejczak
Klinika Neurologii i Epileptologii CMKP, Warszawa

Zastosowanie różnych leków przeciwpadaczkowych w terapii dodanej stanu padaczkowego

lek. Magdalena Restel

dr n. med. Anna Bochyńska

I Klinika Neurologiczna, Instytut Psychiatrii i Neurologii, Warszawa

Adres korespondencyjny: lek. Magdalena Restel, I Klinika Neurologiczna, Instytut Psychiatrii i Neurologii, ul. Sobieskiego 9, 02-957 Warszawa, e-mail: mrestel@ipin.edu.pl

Wprowadzenie

Stan padaczkowy (status epilepticus, SE) jest stanem zagrożenia życia związanym z istotną śmiertelnością zarówno wewnątrzszpitalną, jak i długoterminową, dlatego wymaga natychmiastowego intensywnego leczenia. Wytyczne towarzystw neurologicznych, amerykańskich i europejskich, opierają postępowanie w stanie padaczkowym na zastosowaniu w początkowym okresie benzodiazepin, następnie (w przypadku nieskuteczności benzodiazepin) kwasu walproinowego, fenytoiny lub barbituranów, a w dalszych etapach anestetyków, których skuteczność została potwierdzona w randomizowanych badaniach klinicznych.1,2 Niemniej coraz częściej pojawiają się doniesienia o skuteczności innych leków przeciwpadaczkowych w terapii dodanej do standardowego leczenia. Artykuł stanowi próbę podsumowania doniesień o zastosowaniu niektórych leków przeciwpadaczkowych, m.in. topiramatu, lewetyracetamu i lakozamidu, w leczeniu stanu padaczkowego.

Definicja SE

Stan padaczkowy definiowany jest jako utrzymywanie się napadów klinicznych lub elektroencefalograficznej czynności napadowej przez co najmniej 5 minut, lub powtarzające się epizody napadowe, między którymi chory nie wraca do stanu początkowego.1 Klasyfikacja stanu padaczkowego uwzględnia dwa główne rodzaje SE: drgawkowy i niedrgawkowy. Drgawkowy stan padaczkowy (convulsive status epilepticus) definiowany jest jako utrzymywanie się rytmicznych drgawek kończyn, a w przypadku napadów uogólnionych (generalized convulsive status epilepticus, GCSE), dodatkowo, poza napadami toniczno-klonicznymi, można obserwować zaburzenia świadomości (m.in. śpiączkę, letarg czy przymglenie świadomości), niekiedy też stwierdza się ogniskowy deficyt neurologiczny (np. porażenia Todda).1 Niedrgawkowy stan padaczkowy (non-convulsive statut epilepticus, NCSE) oznacza utrzymywanie się elektroencefalograficznej czynności napadowej, której nie towarzyszą ruchy mimowolne kończyn. W przebiegu NCSE można stwierdzić inne objawy ubytkowe (np. afazję, mutyzm, katatonię, zaburzenia świadomości) lub objawy dodatnie, takie jak pobudzenie, zachowania agresywne, automatyzmy, urojenia, klonie twarzy i powiek.1 U chorych, u których objawy kliniczne lub elektroencefalograficzne utrzymują się mimo zastosowania właściwych dawek benzodiazepin i kolejnego zalecanego w wytycznych leku przeciwpadaczkowego, rozpoznaje się tzw. oporny na leczenie stan padaczkowy.1

Częstość występowania GCSE w Europie wynosi 3,5-6,6 na 100 000 mieszkańców na rok, w przypadku NCSE wskaźnik ten wynosi 2,6-7,8 na 100 000 mieszkańców na rok.3-5 Śmiertelność w przebiegu stanu padaczkowego w dużej mierze zależy od rodzaju i etiolo...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Definicja SE

Stan padaczkowy definiowany jest jako utrzymywanie się napadów klinicznych lub elektroencefalograficznej czynności napadowej przez co najmniej 5 minut, lub powtarzające się epizody [...]

Standardowe postępowanie w stanie padaczkowym

Zgodnie z wytycznymi opartymi na wynikach randomizowanych badań leczeniem I rzutu pozostają benzodiazepiny, które powinny być podane najlepiej dożylnie, chociaż podanie [...]

Lewetyracetam w leczeniu stanu padaczkowego

Początkowo lewetyracetam został zatwierdzony przez FDA w leczeniu napadów częściowych jako terapia dodana (w 1999 r.), obecnie jest zarejestrowany w leczeniu napadów [...]

Topiramat w leczeniu stanu padaczkowego

Topiramat jest lekiem przeciwpadaczkowym o szerokim spektrum aktywności i wieloczynnikowym mechanizmie działania obejmującym m.in. hamowanie kanałów sodowych zależnych od napięcia błonowego [...]

Lakozamid w leczeniu stanu padaczkowego

Lakozamid jest względnie nowym lekiem przeciwpadaczkowym (zarejestrowanym w terapii dodanej napadów częściowych i wtórnie uogólnionych w Europie i Stanach Zjednoczonych w [...]

Alternatywne metody leczenia opornego stanu padaczkowego

W odniesieniu do alternatywnych metod leczenia opornego stanu padaczkowego dostępne są jedynie pojedyncze doniesienia. Brakuje randomizowanych badań lub innych silnych dowodów [...]

Podsumowanie

Stan padaczkowy jest stanem zagrożenia życia wymagającym wdrożenia odpowiedniego leczenia jak najszybciej po ustaleniu rozpoznania. Celem jest jak najszybsze przerwanie napadów [...]