Adaptacja oka po laserowej korekcji wzroku

dr n. med. Piotr Sobolewski

Centrum Okulistyczno-Laserowe w Białymstoku

Adres do korespondencji: dr n. med. Piotr Sobolewski, Centrum Okulistyczno-Laserowe, ul. Legionowa 6/9, 15-099 Białystok; e-mail: doktorsobol@gmail.com

Laserowa korekcja wzroku zmienia warunki optyczne i równowagę refrakcyjną oka. Wraz z poprawą widzenia pojawia się nowy profil krzywizny i rozkład łez na powierzchni gałki ocznej. Zjawiska te poprzedza proces gojenia się, cofania odpowiedzi zapalnej i przebudowy architektury oraz zmiany biomechaniki rogówki. Aby oko mogło ponownie funkcjonować, konieczne jest także czynnościowe przystosowanie się do nowego systemu optycznego poprzez zmianę interakcji układu rogówka–soczewka, zmianę akomodacji, forii, tolerowanie nowych aberracji. Przystosowanie to można określić jako adaptację oka po korekcji laserowej wzroku.

Wprowadzenie

Laserowa chirurgia refrakcyjna rogówki jest powszechnie stosowaną metodą leczenia wad wzroku na świecie. Według portalu internetowego Statista.com w 2014 r. w Stanach Zjednoczonych wykonano 693 000, a w Europie 722 000 zabiegów LASIK. Duża popularność korekcji niewątpliwie wynika z jej skuteczności. Satysfakcjonujące wyniki leczenia w zakresie pooperacyjnej ostrości wzroku osiąga się nawet u 92-98% pacjentów. W ocenie bardziej obiektywnego parametru – Quality of Life Impact of Refractive Correction (QIRC) poziom satysfakcji wynosi 50,23%. Według Pesudovsa i wsp. jest on jednak nadal wyższy niż poziom satysfakcji pacjentów noszących soczewki kontaktowe (46,70%) lub okulary (44,13%).1 Sukces laserowej korekcji wzroku wiąże się także z korzystnym wpływem zabiegu na sferę psychiczną pacjenta. Jak podają Lazon de la Jara i wsp., dobre widzenie po zabiegu zwiększa optymistyczne nastawienie do życia i poprawia aktywność pacjenta, pozwala podejmować nowe wyzwania.2

Pomimo coraz szybszego powrotu widzenia po zabiegach i krótkiego okresu rehabilitacji część pacjentów może się skarżyć na tymczasowe zaburzenia wzroku. Należą do nich dolegliwości związane z samym procesem leczenia, gojeniem i zmianą biomechaniki rogówki, jak i inne objawy, wynikające z nagłej, pooperacyjnej zmiany warunków optycznych oka. Do pierwszej grupy można zaliczyć: zwiększoną wrażliwość na światło i mniej kontrastowe widzenie w dzień oraz zaburzenie widzenia wieczornego, tj. glare (niezdolność patrzenia na źródła światła, które wydają się zbyt jasne), halo (świetlne obręcze wokół źródeł światła), starburst (promieniste rozproszenia światła od jego źródła), ghosting (dwojenie jednooczne, cienie liter); pacjenci często skarżą się także na utrudnioną ocenę odległości podczas wieczornej jazdy samochodem. Do drugiej grupy zalicza się zamazywanie widzenia przy patrzeniu z różnych odległości, niemożność czytania tekstu z bliży, zmęczenie oczu, zawroty, bóle głowy, nudności.

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Laserowe metody leczenia rogówki

Lasery ekscymerowe wykonują tzw. fotoablacyjną dekompozycję rogówki, która polega na modelowaniu gładkiej powierzchni tkanki z minimalnym efektem termicznym i akustycznym. Jest to wynik [...]

Gojenie się rogówki

W przypadku zabiegów korekcji gojenie się polega na reepitelializacji w metodach powierzchownych (Epi-LASIK, PRK, LASEK, Trans-PRK) i procesach integracji płatka z miąższem oraz przebudowy miąższu [...]

Metody powierzchowne

Regeneracja nabłonka przebiega w czterech fazach. Pierwsza faza (mitoza) – to dzielenie się i powstawanie podstawnych komórek nabłonka na obwodzie. Druga faza (migracja) [...]

Metody głębokie

Istnieje wiele publikacji porównujących anatomię cięcia płatka mikrokeratomem i laserem femtosekundowym. Przykładem może być praca, którą opublikowali Tanna i wsp.3 Działanie lasera femtosekundowego [...]

Zmiana biomechaniki rogówki

Z punktu widzenia mechaniki rogówka to wiskoelastyczny materiał o określonych mierzalnych właściwościach. Używając aparatu ORA (ocular response analyzer), można ocenić jej histerezę (zdolność [...]

Zmiana optycznych warunków oka po zabiegach korekcji

Oko pacjenta po zabiegu uzyskuje nową równowagę refrakcyjną w wyniku zredukowania wady wzroku do wartości bliskich zeru. Zmianie ulegają akomodacja, foria i widzenie [...]

Podsumowanie

Oko człowieka jest dynamicznym systemem optycznym z możliwością adaptacji do zmieniających się warunków anatomicznych. Po zabiegu chirurgii laserowej wraz z poprawą widzenia pojawiają [...]