Ostry dyżur pediatryczny

Rada naukowa działu: Dr n. med. Małgorzata Wielopolska (przewodnicząca) ZPZOZ, Otwock, Dr hab. n. med. Anna Klukowska Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii WUM, Dr hab. n. med. Artur Mazur Kliniczny Oddział Pediatrii z Pododdziałem Neurologii Dziecięcej, Szpital Wojewódzki Nr 2, Rzeszów, Dr hab. n. med. Ewa Toporowska-Kowalska Klinika Alergologii, Gastroenterologii i Żywienia Dzieci UM w Łodzi

Dziecko z odmą opłucnową

Katarzyna Krenke, Julita Chądzyńska

Klinika Pneumonologii i Alergologii Wieku Dziecięcego,

Warszawski Uniwersytet Medyczny

Adres do korespondencji:

dr n. med. Katarzyna Krenke

Klinika Pneumonologii i Alergologii Wieku Dziecięcego WUM

ul. Działdowska 1, 01-184 Warszawa

e-mail: katarzyna.krenke@wum.edu.pl

Pediatr Dypl 2013;17(2):70-74

Opis przypadku

Wywiad

Szesnastoletni chłopiec zgłosił się do izby przyjęć z powodu bólu w klatce piersiowej. Ból wystąpił rano, w czasie porannej toalety i miał charakter kłujący, nasilający się przy oddychaniu. Po zastosowaniu paracetamolu w dawce 1 g dolegliwości bólowe się zmniejszyły. Powodem zgłoszenia się do szpitala było nasilające się w godzinach południowych uczucie duszności oraz nawrót bólu w klatce piersiowej.

Był to pierwszy w życiu epizod tego rodzaju dolegliwości. Chłopiec nie choruje na przewlekłe choroby układu oddechowego, nie był wcześniej hospitalizowany.

Badanie przedmiotowe

W izbie przyjęć stan chłopca określono jako dość dobry. Zwracał uwagę przyspieszony oddech, liczba oddechów wynosiła 23/min, widoczny był nieznacznie nasilony wysiłek oddechowy objawiający się uruchomieniem dodatkowych mięśni oddechowych. Pozostałe parametry życiowe przedstawiały się następująco: saturacja krwi 95%, czynność serca 80/min, ciśnienie tętnicze krwi 125/80, temperatura ciała 36,6°C. W badaniu przedmiotowym klatki piersiowej stwierdzono nad całym prawym płucem odgłos opukowy bębenkowy oraz znaczne osłabienie szmeru pęcherzykowego, nad lewym płucem zarówno odgłos opukowy, jak i szmer pęcherzykowy nie odbiegały od normy.

Rozpoznanie wstępne

Na podstawie wywiadu i badania przedmiotowego wysunięto podejrzenie odmy opłucnowej. W izbie przyjęć wykonano badanie ultrasonograficzne klatki piersiowej, w którym wykazano obraz typowy dla odmy opłucnowej. W celu potwierdzenia rozpoznania chłopca skierowano na zdjęcie radiologiczne klatki piersiowej.

Rozpoznanie ostateczne

Odma samoistna pierwotna prawostronna (ryc. 1). Chłopiec został przyjęty na oddział szpitalny w celu zastosowania odpowiedniego leczenia.

Postępowanie w izbie przyjęć w przypadku pacjenta z podejrzeniem odmy opłucnowej

Ustalenie wstępnego rozpoznania odmy opłucnowej na podstawie wywiadu i badania przedmiotowego

Odma opłucnowa jest rzadkim schorzeniem wieku dziecięcego. Szczyt zachorowań przypada na okres noworodkowy oraz po 15 roku życia. W zależności od przyczyny wyróżnia się odmę samoistną i urazową. Rodzaje odmy w zależności od przyczyny przedstawiono na rycinie 2.

Czynnikami ryzyka wystąpienia odmy samoistnej pierwotnej są: wysoki wzrost, płeć męska oraz palenie tytoniu. Do wystąpienia odmy samoistnej wtórnej predysponują choroby układu oddechowego, takie jak: zakażenia dolnych dróg oddechowych (zapalenie p...

Odma opłucnowa może wystąpić zarówno w czasie spoczynku, jak i podczas wysiłku fizycznego. Nasilenie objawów zależy od wielkości komory odmowej, ciśnienia w jamie opłucnej, szybkości narastania odmy, wieku chorego oraz rezerw oddechowych (stopień ...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Leczenie odmy w warunkach szpitalnych

Wybór leczenia zależy od wielkości odmy, nasilenia objawów klinicznych oraz przyczyny odmy. Istnieje kilka sposobów oceny wielkości odmy. Jednym z nich jest [...]