Streszczenie
W przeciwieństwie do rzadkiego czerniaka bezbarwnikowego niemelanocytowe nowotwory skóry są często pozbawione pigmentacji. Chociaż takie zmiany rzadko są przyczyną zgonu z powodu przerzutów, często niszczą znajdujące się pod nimi tkanki i powinny zostać usunięte w możliwie wczesnej fazie rozwoju. Badanie dermoskopowe ułatwia rozpoznawanie kliniczne niebarwnikowych nowotworów skóry, ponieważ umożliwia wizualizację charakterystycznych struktur naczyniowych, które zwykle są niewidoczne podczas obserwacji okiem nieuzbrojonym. Dermoskopowy wzorzec naczyniowy kilku niemelanocytowych niebarwnikowych nowotworów skóry, takich jak rozrost gruczołów łojowych, brodawka łojotokowa, rogowiak jasnokomórkowy, choroba Bowena lub guzkowo-torbielowy rak podstawnokomórkowy, jest bardzo charakterystyczny, co w większości przypadków pozwala na ustalenie rozpoznania. Inne zmiany, takie jak: rogowacenie słoneczne, ziarniniak ropotwórczy lub rzadkie zmiany wywodzące się z przydatków, bywają trudne do różnicowania, nawet przy użyciu badania dermoskopowego. Dlatego sformułowano ogólne wytyczne postępowania mające pomóc w podjęciu odpowiedniej decyzji. W drugiej części artykułu przeglądowego poświęconego strukturom naczyniowym niebarwnikowych nowotworów skóry omówione zostaną wzorce dermoskopowe struktur naczyniowych występujące w łagodnych i złośliwych niemelanocytowych nowotworach skóry, jak również rekomendacje dotyczące odpowiedniego postępowania.
CELE I ZADANIA DYDAKTYCZNE
Po przeczytaniu artykułu czytelnik powinien umieć rozpoznawać różne struktury naczyniowe oraz układy architektoniczne naczyń, jak również dodatkowe cechy niemelanocytowych niebarwnikowych nowotworów skóry, rozumieć diagnostyczne znaczenie naczyń związanych z łagodnymi i złośliwymi nowotworami niemelanocytowymi oraz podjąć odpowiednie postępowanie lecznicze w przypadku tego rodzaju zmian.
SŁOWA KLUCZOWE
rak podstawnokomórkowy, dermoskopia, niebarwnikowe nowotwory skóry, brodawka łojotokowa, rak kolczystokomórkowy, naczynia
Chociaż zastosowanie badania dermoskopowego w diagnostyce niebarwnikowych nowotworów skóry (nonpigmented skin tumors, NPST) jest względnie nowym podejściem, w porównaniu z tradycyjną diagnostyką barwnikowych nowotworów skóry (pigmented skin tumors, PST), naczynia drzewkowate, zostały opisane w 1990 roku jako użyteczna cecha dermoskopowa, pozwalająca na rozpoznawanie raka podstawnokomórkowego (basal cell carcinoma, BCC). Od tego czasu opisano wiele typów morfologicznych naczyń związanych z melanocytowymi i niemelanocytowymi nowotworami skóry, które w ostatnim czasie przedefiniowali Kitter i wsp. (patrz również tab. 1 w pierwszej części artykułu).
W części pierwszej omówiono inne niż morfologia naczyń dermoskopowe kryteria diagnostyczne (patrz ryc. 1 i 2 oraz tab. 2 w pierwszej części artykułu). W części drugiej autorzy skupili się na wzorcach naczyniowych niemelanocytowych nowotworów skóry oraz omówili zwyczajową i nowo proponowaną terminologię określającą te naczynia.
Dodaj do ulubionych