Wczesne i intensywne wprowadzanie insulinoterapii w cukrzycy typu 2: dowody na skuteczność postępowania

Cukrzyca typu 2 jest chorobą postępującą, w ktorej czynność komorek β stopniowo maleje aż do ostatecznego zaniku, stwarzając konieczność podjęcia leczenia insuliną niemal u wszystkich chorych. Rosnąca liczba dowodow wskazuje, że wczesne intensywne działania prowadzące do uzyskania kontroli glikemii ograniczają odległe powikłania naczyniowe oraz mogą przedłużyć życie i czynność komorek β. W niniejszej pracy przedstawimy dowody na poparcie korzystnego wpływu wczesnego wdrożenia leczenia insuliną na progresję choroby oraz długotrwałe skutki takiego leczenia w kontekście klinicznym. Istotna rola dobrej kontroli glikemii w obniżeniu ryzyka naczyniowych powikłań hiperglikemii jest dobrze udokumentowana. Cukrzyca typu 2 jest jednak chorobą postępującą, a wskaźnikiem tej progresji jest konieczność zwiększania intensywności leczenia w celu utrzymania kontroli glikemii. Ostatecznie większość chorych będzie wymagała leczenia insuliną, choć nadal o insulinie zbyt często myśli się jako o rozwiązaniu ostatecznym czy terapii końcowej. Ta i inne niewłaściwe interpretacje często ograniczają podejmowanie decyzji o wczesnym wdrażaniu leczenia insuliną, nawet u chorych, u ktorych leki doustne nie zapewniają już wymaganej kontroli. Obecnie dostępnych jest wiele analogow insuliny, ktore obniżają ryzyko hipoglikemii i prowadzą do mniejszego przyrostu masy ciała. Stanowią one nowe narzędzia do pokonania barier powszechnie wiązanych z insulinoterapią. Profil nowych analogow insuliny jest bardziej zbliżony do kinetycznego profilu insuliny endogennej i pozwalają one na pewną elastyczność w dawkowaniu za pomocą tzw. penow, ktore zostały dobrze przyjęte przez większość chorych. Dostępne dane kliniczne, bezpieczeństwo i wygoda stosowania analogow insuliny oraz nowsze urządzenia do ich podawania mogą ułatwić wcześniejsze wdrażanie leczenia insuliną. Celem niniejszej pracy jest przegląd najnowszych danych klinicznych wykazujących korzyści z wczesnego i intensywnego leczenia, ktorego celem jest obniżanie stężeń glukozy we krwi u chorych na cukrzycę typu 2. W tym kontekście omowiono rzeczywiste doświadczenia kliniczne dotyczące postępowania w cukrzycy typu 2. Wczesna i intensywna interwencja ogranicza odległe ryzyko powikłań naczyniowych Choroby układu sercowo-naczyniowego są głowną przyczyną chorobowości i umieralności chorych na cukrzycę. W modelach doświadczalnych długotrwała hiperglikemia prowadziła do glukotoksyczności10 i stresu oksydacyjnego, powodując ostatecznie zniszczenie komorek β14 oraz powikłania mikro- i makronaczyniowe. Zatem kontrola glikemii jest głownym celem terapeutycznym w leczeniu cukrzycy typu 2. W celu oceny kontroli glikemii uzyskanej u chorego zaleca się wykonanie trzech oznaczeń laboratoryjnych (tab. 1). Wartość hemoglobiny A1C (HbA1C) odzwierciedla glikemię w ciągu około 3 miesięcy. Oczekiwana wartość HbA1C u osob z prawidłowym metabolizmem glukozy wynosi 4,0-6,0%. Zalecane docelowe wartości u chorych na cukrzycę wynoszą <7%17 lub ≤6,5%. Ważne jest ustalenie, na podstawie ogolnej sytuacji klinicznej, indywidualnej wartości docelowej dla danego chorego. Stężenie glukozy na czczo (fasting plasma glucose, FPG) oraz poposiłkowe w osoczu (postprandial plasma glucose, PPG) dostarczają informacji o bieżącym przebiegu podstawowego metabolizmu glukozy (np. wytwarzania glukozy w wątrobie) oraz, co najważniejsze, ekspozycji na poposiłkowe skoki stężenia glukozy, ktore niedawno powiązano z ogolnym uszkodzeniem układu naczyniowego.