Streszczenie
Celem niniejszej pracy jest opis pozaantykoncepcyjnych działań hormonalnej antykoncepcji i zbadanie dowodów pozwalających na ocenę skuteczności jej stosowania w celach pozaantykoncepcyjnych. W przypadku wielu chorób specjaliści sugerują, że działanie środków antykoncepcyjnych jest swoiste dla tej klasy leków i że wszystkie ich postaci mogą wywoływać podobne skutki. Zostaną podane dowody na skuteczność poszczególnych postaci i dróg podawania hormonalnych środków antykoncepcyjnych, jeśli takie są dostępne, choć należy podkreślić, że istnieje niewiele danych na temat nowszych metod i postaci leczenia.
Wprowadzenie
Pacjentki często są nieświadome pozaantykoncepcyjnych korzyści płynących ze stosowania hormonalnych środków antykoncepcyjnych, co sugeruje zasadność prowadzenia odpowiedniego poradnictwa. Niektóre pozaantykoncepcyjne korzyści zostały wymienione w ramce.
Większość preparatów hormonalnej antykoncepcji stanowi połączenie progestagenu, mającego działanie antykoncepcyjne, oraz estrogenu, który stabilizuje endometrium i redukuje niepożądane plamienia. Kobiety stosujące hormonalne środki antykoncepcyjne oparte wyłącznie na progestagenie unikają skutków niepożądanych związanych ze stosowaniem antykoncepcji zawierającej estrogeny. Środki antykoncepcyjne zawierające progestageny mogą być stosowane u kobiet z przeciwwskazaniami do stosowania estrogenów. U niektórych kobiet problem mogą stanowić nieprzewidziane plamienia. Z czasem te niepożądane krwawienia zazwyczaj ustępują i metody oparte wyłącznie na progestagenach mogą stanowić bardzo skuteczną długoterminową terapię antykoncepcyjną.
Od kiedy w 1960 roku wprowadzono do użycia doustne środki antykoncepcyjne zawierające 150 mikrogramów mestranolu, dawka estrogenu na tabletkę została obniżona. Obecnie tabletki mogą zawierać nawet tylko 20 mikrogramów etynyloestradiolu. Pozostaje niejasne, czy trend zmierzający do stosowania niższych dawek leków w antykoncepcji hormonalnej w ciągu ostatnich trzydziestu lat doprowadził do redukcji korzyści pozaantykoncepcyjnych z hormonalnej terapii antykoncepcyjnej.
Nowe pochodne progesteronu cechują się mniejszą androgennością,a preparaty trójfazowe, w których są one stosowane, zaprojektowano w celu zredukowania ogólnej ekspozycji na progestagen, co doprowadziło do zmian proporcji składników w doustnej złożonej terapii antykoncepcyjnej. Inne tabletki zawierają drospirenon lub octan cyproteronu, które mają dodatkowo właściwości antyandrogenne.
Nie ma dokładnych opublikowanych dowodów, które pozwalałyby ustalić, czy trójfazowe doustne preparaty antykoncepcyjne różnią się od doustnych preparatów antykoncepcyjnych jednofazowych pod względem skuteczności, profilu krwawień czy wskaźników kontynuacji terapii. Wykazano, że preparaty trójfazowe redukują trądzik, zmniejszają częstość występowania ciąży pozamacicznej i utratę krwi podczas krwawienia miesięcznego, zmniejszają też częstotliwość nieregularnych miesiączek oraz miesiączek krwotocznych. Trójfazowe preparaty oparte na małych dawkach nie zapobiegały powstawaniu łagodnych torbieli jajników tak skutecznie jak preparaty jednofazowe stosowanew większych dawkach.
Dodaj do ulubionych