Streszczenie

Definicja rezerwy jajnikowej i jej zmniejszenie

Rozwój w dziedzinie wspomagania rozrodu oraz zaawansowane metody diagnostyki niepłodnych par przyczyniły się do wzrostu zainteresowania rezerwą jajnikową, pojęciem odnoszącym się do liczby oraz jakości możliwych jeszcze do uzyskania oocytów. Zmniejszenie rezerwy jajnikowej towarzyszy procesowi postępującego starzenia i może być wykryte za pomocą wielu dostępnych biomarkerów. Chociaż istnieją kontrowersje dotyczące definicji zmniejszonej rezerwy jajnikowej (diminished ovarian reserve, DOR), w rzeczywistości stan ten charakteryzuje się niepełną odpowiedzią ilościową jajników na hiperstymulację oraz złą prognozą dla powodzenia terapii niepłodności. Przedwczesne wygaśnięcie czynności jajników lub przedwczesną niewydolność jajników (premature ovarian insufficiency, POI) – termin bardziej aktualny i preferowany– oraz menopauzę operacyjną uznaje się za bezwzględny dowód skrócenia okresu rozrodczego, z krótko- i długotrwałymi konsekwencjami. W ostatnim czasie pojedyncze prace wskazują, że młode kobiety z zespołem DOR są skazane na przyspieszony proces starzenia się układu rozrodczego.
Za zmniejszenie rezerwy jajnikowej odpowiada wiele czynników natury genetycznej (wśród nosicieli premutacji zespołu łamliwego chromosomu X występują biochemiczne wykładniki obecności DOR i duże ryzyko POI), egzogennej (np. palenie tytoniu) oraz jatrogennej (chemio- i radioterapia oraz leczenie operacyjne w obrębie miednicy). Chociaż sugeruje się związek długotrwałego stresu i możliwego wystąpienia DOR, to zależność przyczynowo-skutkowa w tym przypadku pozostaje niejasna.

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (800 KB)