Streszczenie
W 1897 roku, w wystąpieniu z okazji objęcia przewodnictwa American Medical Association, dr Davis napisał: „Wysokie ciśnienie tętnicze w dnie moczanowej wynika częściowo z obecności we krwi kwasumoczowego lub innych toksycznych substancji, które zwiększają napięcie tętniczek [w nerkach]” [1]. Ponieważ jednak w czasach Davisa nie istniały leki zmniejszające stężenie kwasu moczowego we krwi, nie można było przeprowadzić badań, które wskazałyby na przyczynową rolę kwasu moczowego w tych stanach.
Związek kwasu moczowego z chorobami układu sercowo-naczyniowego był w znacznym stopniu ignorowany aż do lat 50. i początku lat 60. XX wieku, kiedy to odkryto go ponownie [2,3].Od tego czasuwwielu badaniach epidemiologicznych stwierdzono zależność między stężeniem kwasu moczowego w surowicy a różnymi chorobami układu sercowo-naczyniowego, w tym nadciśnieniem tętniczym [2],zespołem metabolicznym[4], chorobąwieńcową [5], chorobą naczyniowo-mózgową [6], otępieniem o etiologii naczyniowej[7], stanem przedrzucawkowym [8] oraz chorobami nerek [9,10]. Związekmiędzy kwasemmoczowyma chorobami układu sercowo-naczyniowego obserwuje się nie tylko w przypadku jawnej hiperurykemii (zdefiniowanej jako stężenie kwasu moczowego powyżej 6mg/dl [360 μmol/l] u kobiet oraz powyżej 7 mg/dl [420 μmol/l] u mężczyzn), ale również wtedy, gdy stężenie kwasu moczowego mieści się w zakresie wartości prawidłowych lub nieco zwiększonych (>5,2-5,5mg/dl [310-330 μol/l]) [11-13].Względne znaczenie tych związków pozostaje kontrowersyjne.Niektórzy eksperci, na przykład grupa prowadząca badanie z Framingham, wyrażali pogląd, że kwas moczowy nie jest czynnikiem ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego, a klinicyści powinni polegać na klasycznych czynnikach ryzyka, dokonując oceny pacjentów [14]. Stężenie kwasu moczowego w surowicy nie jest również uważane za czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego przez główne towarzystwa naukowe [15,16]. Wtymprzeglądzie podsumowano wyniki ważnych badań dotyczących kwasu moczowego oraz jego możliwych związków z nadciśnieniem tętniczym, chorobami nerek i chorobami układu sercowo-naczyniowego. Mimo iż dowodów
tych związków jest coraz więcej, wciąż nie potwierdzają one zasadności leczenia bezobjawowej hiperurykemii w celu zmniejszenia ryzyka sercowo-naczyniowego.Wydaje się natomiast, że dowody te są wystarczające, aby uzasadniać przeprowadzenie prób klinicznych w celu ustalenia, czy zmniejszanie stężenia kwasu moczowego przyniosłoby korzyści kliniczne w rewencji lub leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego i chorób nerek.