Streszczenie
W ostatnim czasie pojawiło się wiele nowych urządzeń będących potencjalną alternatywą dla najczęściej stosowanej kontrpulsacji aortalnej. Artykuł omawia mechanizmy działania, metodę wszczepiania oraz ograniczenia i zalety zarówno już dostępnych, jak i wchodzących do praktyki klinicznej urządzeń wspomagających pracę lewej komory serca.
Kontrpulsacja wewnątrzaortalna
Za twórców i pomysłodawców kontrpulsacji wewnątrzaortalnej (intra-aortic balloon pump, IABP) powszechnie uznaje się braci Adriana i Arthura Kantrowitzów, którzy stworzyli podstawy teoretyczne metody oraz przeprowadzili pierwsze próby na zwierzętach. Mimo że pierwsze publikacje na temat nowego sposobu wspomagania pracy serca pochodzą już z 1952 roku, urządzenie zostało z powodzeniem zastosowane u człowieka dopiero w 1967 roku, natomiast szerzej rozpowszechniono je w latach 70. ubiegłego wieku. IABP składa się z cewnika zakończonego balonem oraz jednostki sterującej zaopatrzonej w monitor EKG, czujniki tętna i ciśnienia tętniczego oraz butli z gazem do wypełniania balonu (argonem lub helem). Cewnik wprowadzany jest najczęściej przezskórnie z dostępu przez tętnicę udową i umieszczany w aorcie zstępującej tuż poniżej odejścia lewej tętnicy podobojczykowej (ryc. 1), a koszulka naczyniowa z cewnikiem mocowana jest szwem skórnym w celu stabilizacji układu. Napełnianie balonu może być wyzwalane na podstawie analizy krzywej EKG lub fali tętna i może odbywać się zależnie od zadanego urządzeniu cyklu w stosunku od 1:1 do 1:8 (jedna inflacja przypada na co ósmy zespół QRS lub pik fali tętna). Według zaleceń producenta nie ma konieczności stosowania leków przeciwkrzepliwych w trakcie terapii IABP, szczególnie jeśli jest ona krótkotrwała, a inflacje odbywają się z dużą częstotliwością (np. 1:1). Mimo braku odpowiednich badań słuszne wydaje się stosowanie leków przeciwkrzepliwych u wszystkich pacjentów, u których nie występują przeciwwskazania.
Zasada działania kontrpulsacji wewnątrzaortalnej opiera się na odwróceniu fali tętna w aorcie na skutek naprzemiennej inflacji i deflacji balonu, co prowadzi do zwiększenia ciśnienia rozkurczowego oraz zmniejszenia ciśnienia skurczowego. Zmniejsza to obciążenie następcze lewej komory serca, korzystnie wpływa na napięcie mięśnia sercowego i zmniejsza zapotrzebowanie tlenowe miocytów. Ponadto, ponieważ większość krwi napływa do tętnic wieńcowych w czasie rozkurczu serca, dochodzi do zwiększenia przepływu w nasierdziowych tętnicach wieńcowych oraz naczyniach mikrokrążenia. Wpływ ten powinien być szczególnie wyraźny w przypadku utraty naturalnej zdolności do autoregulacji przepływu przy niskich wartościach ciśnienia tętniczego, jednak nie wszystkie badania doświadczalne potwierdzają istnienie takiej zależności.
Dodaj do ulubionych