Czy wszystkie stenty uwalniające leki są takie same?

Na podstawie przeprowadzonych analiz wiadomo, że stenty uwalniające leki zmniejszają ryzyko restenozy, czyli nawrotu zwężenia, szczególnie u pacjentów ze zmianami zlokalizowanymi w małych naczyniach, z długimi zwężeniami w tętnicach wieńcowych czy też u pacjentów z cukrzycą. Powstają jednak wątpliwości: czy wszystkie dostępne obecnie stenty typu DES są tak samo skuteczne i bezpieczne i czy mogą być stosowane we wszystkich grupach pacjentów. Poniższy artykuł, w którym omówiono wybrane badania kliniczne porównujące różne rodzaje stentów uwalniających leki, jest próbą odpowiedzi na te pytania.

Budowa stentów uwalniających leki

Zrozumienie różnic między poszczególnymi stentami uwalniającymi leki staje się łatwiejsze dzięki poznaniu ich konstrukcji. DES składa się z platformy, czyli metalowego rusztowania z systemem doprowadzającym stent do naczynia, oraz polimeru – macierzy, w której zawieszona jest stopniowo uwalniania substancja o działaniu antyproliferacyjnym. Są to przede wszystkim leki stosowane w codziennej praktyce klinicznej ze względu na właściwości immunosupresyjne lub antynowotworowe. Sirolimus oraz jego pochodne, ewerolimus i zotarolimus, to inhibitory kinazy mTOR. W naczyniach hamują one proliferację miocytów gładkich oraz ich migrację, a także zaburzają cykl komórkowy. Te właśnie cechy są wykorzystywane w stentach uwalniających. Paklitaksel wykazuje natomiast działanie antymitotyczne – hamuje depolimeryzację mikrotubul.
Niektórzy autorzy podkreślają niekorzystną rolę polimeru, wynikającą głównie z możliwości wywoływania miejscowego stanu zapalnego. Czasami dochodzi również do jego pęknięcia lub złuszczania, co może prowadzić do nieskutecznej dystrybucji leku, a co za tym idzie – przerostu neointimy w stencie. Obecnie wprowadzane są polimery, które ulegają biodegradacji, a w czasie ich rozkładu dochodzi do stopniowego uwalniania leku. Różnice między stentami uwalniającymi leki są widoczne w ich konstrukcji. Istnieje tendencja do zmniejszania grubości przęseł stentów oraz warstwy polimeru (tab. 1).