Streszczenie
Omawiane opracowanie – Practice Guidelines for Chronic Pain Management przygotowane przez American Society of Anesthesiologists – jest jednak szczególne. Rekomendacje oparto wyłącznie na wynikach badań kontrolowanych z zastosowaniem placebo. Obejmują tylko wybrane postacie bólu przewlekłego, powstałego w przebiegu różnych stanów chorobowych, m.in. w przebiegu choroby nowotworowej, zapalenia stawów, oraz rozmaite postacie tzw. bólu atypowego, czyli takiego, którego przyczyny nie udaje się ustalić. Może być on zlokalizowany w różnych okolicach ciała, np. na twarzy – określany jest wówczas jako atypowy bólu twarzy. W dokumencie pominięto natomiast pewne specyficzne rodzaje bólu, takie jak ból ostry, bóle głowy i twarzy oraz ból neuropatyczny. Zapewne uznano, że w odniesieniu do tych rodzajów bólu istnieją aktualne wytyczne i ich powielanie nie jest zasadne. Współcześnie ocena terapii opiera się na dwóch kryteriach zastosowanych również przez autorów wytycznych. Pierwsze to współczynnik NNT (number needed to treat) wskazujący liczbę chorych, którym trzeba podać lek, by uzyskać wyleczenie, czyli w tym przypadku zmniejszenie bólu u jednego z nich o >50% (CI 95%). Drugim kryterium jest NNH (number needed to harm) określający liczbę chorych objętych leczeniem, wskutek którego u jednego z nich dochodzi do wystąpienia działań niepożądanych wymagających przerwania terapii.
W wytycznych oceniano stopień ustąpienia bólu, jego wpływ na jakość życia pacjentów i na sen oraz częstość występowania działań niepożądanych. Podkreślono też, że w rozpoznaniu przyczyny bólu ważną rolę odgrywa dokładne zebranie wywiadu i ustalenie dotychczasowych metod leczenia.