Tiotropium v. salmeterol w zapobieganiu zaostrzeniom przewlekłej obturacyjnej choroby płuc

KOMENTARZ Przewlekła obturacyjna choroba płuc charakteryzuje się stanem zapalnym i postępującym ograniczeniem przepływu powietrza w oskrzelach, a także zmianami w obrębie innych narządów i układów (układ krążenia, kostno-mięśniowy). W 3. i 4. stopniu zaawansowania według GOLD (Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease) zmiany są nieodwracalne i prowadzą do trwałego inwalidztwa. Główne objawy POChP występujące w obrębie układu oddechowego to duszność wysiłkowa i spoczynkowa oraz kaszel, a nasilenie tych dolegliwości często jest oznaką zaostrzenia choroby. Leczenie POChP w tych okresach jest objawowe i polega m.in. na stosowaniu leków rozszerzających oskrzela, mimo że zgodnie z definicją POChP obturacja może być tylko częściowo odwracalna lub całkowicie nieodwracalna, a jej nasilenie zwiększa się wraz z postępem choroby. Głównym celem terapii jest zmniejszenie objawów i dolegliwości, a także zapobieganie zaostrzeniom choroby. Wśród leków rozszerzających oskrzela mamy do dyspozycji dwie grupy preparatów – β2-adrenomimetyki i cholinolityki. W początkowym okresie choroby można stosować doraźnie krótko działające leki z jednej lub z drugiej grupy. W jej zaawansowanych stadiach, zgodnie z wytycznymi dotyczącymi leczenia POChP, konieczne jest stałe stosowanie leków rozszerzających oskrzela. W porównaniu z placebo powodują one wolniejsze zmniejszanie FEV₁, poprawiają tolerancję wysiłku i jakość życia pacjentów. Mimo licznych prac dotyczących skuteczności leków rozszerzających oskrzela w leczeniu POChP nie powstały wytyczne wskazujące, które z nich powinny być stosowane jako leki I rzutu. W ostatnich miesiącach opublikowano wyniki kilku dużych badań klinicznych dotyczących zastosowania nowych leków w leczeniu POChP lub porównujących skuteczność działania leków dotychczas stosowanych. Wśród nowych leków są indakaterol, bardzo długo działający β₂-adrenomimetyk do stosowania wziewnie raz dziennie, zalecany u wszystkich pacjentów wymagających leków z grupy β₂-adrenomimetyków, oraz roflumilast, inhibitor fosfodiesterazy 4, stosowany doustnie, zalecany u chorych na POChP w zaawansowanych stadiach choroby, zwłaszcza u pacjentów z częstymi zaostrzeniami. Vogelmeier i wsp. podjęli próbę odpowiedzi na pytanie, który z długo działających leków rozszerzających oskrzela – tiotropium czy salmeterol – jest skuteczniejszy u chorych na POChP z co najmniej jednym zaostrzeniem choroby wymagającym zastosowania leku przeciwbakteryjnego, glikokortykosteroidów lub hospitalizacji w czasie ostatniego roku. Wyniki badania wskazują, że u pacjentów stosujących tiotropium czas do wystąpienia zaostrzenia choroby był dłuższy, a także wystąpiło u nich mniej zaostrzeń, w przypadku których konieczne byłoby podawanie leków przeciwbakteryjnych lub glikokortykosteroidów, oraz ciężkich zaostrzeń wymagających hospitalizacji.