Wpływ tlenoterapii na hiperkapnię u pacjentów z hipowentylacją związaną z otyłością

Komentarz Otyłość oraz nadwaga stanowią coraz istotniejszy problem na całym świecie. Z danych WHO wynika, że liczba osób z otyłością oraz nadwagą od roku 1980 zwiększyła się prawie dwukrotnie, a w 2008 r. liczbę osób z nadwagą powyżej 20. r.ż. szacowano na 1,5 mld. Do rozpoznania OAH konieczne jest współwystępowanie otyłości oraz hiperkapnii w okresie czuwania, przy wykluczeniu innych znanych przyczyn prowadzących do hiperkapnii. Częstość występowania tego zaburzenia jest w wielu przypadkach niedoszacowana, co sprawia, że lekarze, zajmując się chorym z tym rozpoznaniem, mogą nie brać pod uwagę możliwości występowania hiperkapnii oraz niewydolności oddechowej. Zastosowanie u pacjenta z hiperkapnią i niewydolnością oddechową tlenoterapii może natomiast doprowadzić – w wyniku zmniejszenia wentylacji minutowej lub nasilenia zaburzeń stosunku wentylacji do perfuzji i zwiększenia wentylacji przestrzeni martwej – do zwiększenia hiperkapnii i nawet do śpiączki hiperkapnicznej, podobnie jak się to dzieje u chorych z zaostrzeniem przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. Autorzy tego opracowania wykazali, że zastosowanie 100% tlenu u pacjentów z hipowentylacją związaną z otyłością, będących w stabilnym stanie, nasila istniejącą hipowentylację i hiperkapnię. U około 12% osób tlenoterapia z zastosowaniem dużego stężenia O₂ już po kilkunastu minutach może prowadzić do istotnego zwiększenia PtCO₂, a w warunkach klinicznych teoretycznie może być przyczyną kwasicy oddechowej, a nawet śpiączki hiperkapnicznej. Zaobserwowane zmniejszenie wentylacji minutowej, przestrzeni pęcherzykowej ze wzrostem VD/VT oraz brak zmian VD przemawiają za hipowentylacją pęcherzykową jako podstawową przyczyną nieprawidłowości. Wstępnie do udziału w badaniu zakwalifikowano 76 otyłych osób ze średnią wartością BMI 47,6 kg/m², z tej grupy 25 (33%) spełniało kryteria diagnostyczne rozpoznania OAH. Taka częstość występowania tego zaburzenia wśród osób z otyłością olbrzymią jest zgodna z obserwacjami innych autorów, którzy częstość występowania OAH oceniali na około 30%.