Porównanie powikłań śródoperacyjnych fakoemulsyfikacji między operacjami rozdzielonymi usunięcia zaćmy i witrektomii, a zabiegami fakowitrektomii

Wyniki

Najczęstszym powikłaniem w trakcie fakoemulsyfikacji było przerwanie torby tylnej soczewki. Częstość ta była większa w grupie leczenia sekwencyjnego (6 oczu, 11,4%) niż w grupie leczenia skojarzonego fakowitrektomii (14 oczu, 4,5%, p=0,049). Przed operacją gęstość soczewki (oceny barwy zaćmy jądrowej i zaćmy podtorebkowej tylnej) była większa w grupie leczenia sekwencyjnego (p <0,001). Śródoperacyjny stopień zaawansowania zmętnienia jądra był wyższy w porównaniu ze stopniem sprzed operacji w grupie leczenia sekwencyjnego, natomiast w grupie leczenia skojarzonego obie te oceny nie różniły się.

Podsumowanie

Fakoemulsyfikacja wykonywana w oku poddanym wcześniej witrektomii częściej powoduje pęknięcie torby tylnej niż w oku, w którym jest przeprowadzana w skojarzeniu z witrektomią. Przyczyną może być twardość jądra zaćmy w oku po wcześniejszej witrektomii.

Słowa kluczowe
witrektomia skojarzona z operacją usunięcia zaćmy, witrektomia przez część płaską ciała rzęskowego, fakoemulsyfikacja, powikłanie śródoperacyjne, przerwanie torby tylnej, system klasyfikacji zmętnień soczewki

Dzięki wprowadzonym ostatnio udoskonaleniom technik chirurgii witreoretinalnej witrektomia przez część płaską ciała rzęskowego (pars plana vitrectomy, PPV) jest coraz częściej zabiegiem z wyboru w leczeniu chorych z nieprawidłowościami tylnego odcinka gałki ocznej. Ponadto w ostatnich latach coraz większą popularność zyskuje zabieg kojarzący operację usunięcia zaćmy z witrektomią. Zwiększenie liczby wykonywanych pierwotnych operacji witreoretinalnych i pierwotnych skojarzonych witrektomii przyczynił się do zwiększenia zapotrzebowania na fakoemulsyfikację wykonywaną w oku poddanym wcześniej witrektomii (leczenie sekwencyjne) lub fakoemulsyfikację skojarzoną z witrektomią (leczenie skojarzone).
Najczęstszym powikłaniem obserwowanym w oku fakijnym po witrektomii jest zaćma jądrowa. Fakoemulsyfikacja wykonywana w oczach poddanych wcześniej witrektomii może być trudna technicznie ze względu na brak podparcia ze strony ciała szklistego, niestabilną głębokość komory przedniej oka, śródoperacyjne zwężenie źrenicy oraz gęstość zaćmy jądrowej. Natomiast trudności podczas fakoemulsyfikacji skojarzonej z witrektomią wynikają ze słabego refleksu z dna oka spowodowanego ciężkim krwotokiem doszklistkowym, obrzęku rogówki i małej źrenicy.
Autorzy badań przeprowadzonych wcześniej opisywali, że kliniczne wyniki operacji skojarzonej były porównywalne z uzyskiwanymi po leczeniu sekwencyjnym. Badania te cechowały się jednak pewnymi ograniczeniami, takimi jak wykonywanie operacji przez wielu chirurgów, stosunkowo proste choroby witreoretinalne oraz brak dokumentacji powikłań operacji usunięcia zaćmy. Autorzy niniejszego opracowania porównali bezpośrednio powikłania fakoemulsyfikacji wykonywanej podczas zabiegów sekwencyjnych z powikłaniami w trakcie zabiegu skojarzonego. Wszystkie operacje fakoemulsyfikacji i witrektomii przeprowadził ten sam chirurg, a wskazaniem do witrektomii były bardziej złożone choroby witreoretinalne. W obu grupach przeanalizowano też gęstość soczewki i porównano stopnie zaćmy na podstawie zdjęć wykonanych przed operacją oraz w jej trakcie.