Szeroki zakres nowych możliwości: postępowanie u chorych z nawrotem raka gruczołu krokowego po leczeniu kastracyjnym na podstawie opisu przypadku

Obecne techniki chirurgiczne i radioterapeutyczne cechuje większa precyzja dzięki wykorzystaniu robotyki podczas prostatektomii oraz napromieniania o modulowanej intensywności wiązki. Również metody  postępowania systemowego, w tym aplikacja nowych leków hormonalnych i nowoczesnej chemioterapii, korzystnie wpłynęły na jakość życia chorych na raka gruczołu krokowego we wczesnymi znacznym stopniu zaawansowania, jednocześnie zmniejszając umieralność z powodu tego nowotworu.
Postępowanie terapeutyczne u chorych z przerzutami w przebiegu raka gruczołu krokowego rozpoczyna się zwykle od leczenia antyandrogenowego (androgen-deprivation therapy, ADT) z użyciem agonistów LHRH podawanych wyłącznie lub w skojarzeniu z antyandrogenami, np. bikalutamidem. U wielu chorych nieuchronnie dochodzi jednak do biochemicznej lub narządowej progresji nowotworu. Obecnie pojawiły się nowe metody leczenia chorych, u których nastąpił nawrót po hormonoterapii (castrate-recurrent prostate cancer, CRPC). W kwietniu 2010 r. zarejestrowano immunoterapię sipuleucelem-T do leczenia chorych na bezobjawowego CRPC, u których nie wykryto przerzutów w narządach trzewnych. Podczas IMPACT (Immunotherapy for Prostate Adenocarcinoma Treatment), wieloośrodkowego randomizowanego badania III fazy z grupą kontrolną, w grupie otrzymującej sipuleucel-T wykazano wydłużenie czasu przeżycia (25,8 miesiąca w porównaniu z 21,7 miesiąca w ramieniu kontrolnym), chociaż nie obserwowano poprawy biochemicznej ani zmniejszenia liczby przerzutów kostnych w badaniach obrazowych. Standardową metodą leczenia chorych na CRPC z objawami lub cechami progresji narządowej jest natomiast podawanie docetakselu co 3 tygodnie. Stwierdzono, że skojarzenie docetakselu z prednizonem tylko nieznacznie wydłuża przeżycie w porównaniu z obserwowanym po wcześniejszym standardowym leczeniu mitoksantronem i prednizonem. W czerwcu 2010 r. zarejestrowano kolejny taksoid, kabazytaksel, do leczenia drugiej linii chorych na raka gruczołu krokowego z przerzutami. Podczas badania TROPIC wykazano, że podawanie leku chorym otrzymującym dotychczas docetaksel skutkowało wydłużeniem przeżycia całkowitego o 2,4 miesiąca w porównaniu z przeżyciem obserwowanym u chorych leczonych mitoksantronem. W kwietniu 2011 r. do leczenia w takiej sytuacji klinicznej zarejestrowano abirateron. W badaniu III fazy podawanie abirateronu skutkowało wydłużeniem mediany czasu przeżycia w porównaniu do grupy kontrolnej otrzymującej wyłącznie kortykosteroidy (odpowiednio 14,8 i 10,9 miesiąca). Pojawienie się nowych możliwości terapeutycznych nasuwa pytania dotyczącego optymalnego stosowania tych leków u chorych z CRPC.