Streszczenie

Wywiad Poprzedniego dnia dziewczynka miała niewielki katar, sporadycznie pokasływała, raz obserwowano krztuszenie się po karmieniu. W dniu przyjęcia zagorączkowała do 38,8˚C, gorzej zjadała, wystąpiła duszność. Dziecko z ciąży II, porodu II, urodzone w 40 tygodniu siłami natury. U matki w czasie ciąży występowała niedokrwistość. Okres adaptacyjny oraz noworodkowy prawidłowy, dotychczas nie chorowała, karmiona piersią, sporadycznie ulewała, przybywała na wadze. Starszy brat, w wieku przedszkolnym, wcześniej miał objawy zakażenia dróg oddechowych, jest obserwowany w poradni alergologicznej z powodu nawracających obturacyjnych zapaleń oskrzeli. Badanie przedmiotowe Stan dziecka dość dobry, gorączka 38,5˚C, stwierdzono świszczący oddech, wciąganie międzyżebrzy, duszność z wydłużoną fazą wydechową, liczba oddechów 40-50/min, bezdechów nie obserwowano, skóra blada, bez sinicy, osłuchowo nad płucami rozlane, obustronne świsty oraz trzeszczenia na szczycie wdechu, tachykardia do 150/min, brzuch nieco wzdęty, miękki, wątroba wyczuwalna 3 cm pod łukiem żebrowym. Rozpoznanie wstępne Duszność z obturacją dolnych dróg oddechowych Duszność Zaburzenia oddechowe mogą u małych dzieci szybko prowadzić do niewydolności oddechowej, dlatego ocena ich nasilenia jest niezwykle istotna. Czułym i najchętniej wykorzystywanym wskaźnikiem oceny stanu układu oddechowego jest częstość rytmu oddechowego, która fizjologicznie zmienia się wraz z wiekiem. Przyspieszenie oddychania – tachypnoe – jest najczęściej spowodowane hipoksją i hiperkapnią, zdecydowanie rzadziej innymi czynnikami, takimi jak kwasica metaboliczna, ból czy uraz ośrodkowego układu nerwowego. Nasilenie świszczącego oddechu czy wciągania przestrzeni międzyżebrowych rzadko koreluje ze stopniem niedotlenienia, najlepszym objawem jest zwiększona częstość oddechów. W tabeli 1 przedstawiono prawidłową częstość oddechów w zależności od wieku. W ocenie nasilenia duszności należy zwrócić szczególną uwagę na poważne objawy zaburzeń oddychania, których obecność może sugerować objawy niewydolności oddechowej, bezwzględnie wymagające hospitalizacji, zebrano je w tabeli 2. Obturacja dolnych dróg oddechowych. Upośledzenie drożności dolnych dróg oddechowych objawia się kaszlem, świszczącym oddechem oraz wydłużeniem fazy wydechowej. Przyczyny świszczącego oddechu u niemowląt zebrano w tabeli 3. Obraz radiologiczny asymetrycznego rozdęcia miąższu płucnego u 19-miesięcznego dziecka z niedrożnym oskrzelem z powodu zatkania wydzieliną, w czasie leczenia zapalenia oskrzeli, które całkowicie ustąpiło po leczeniu zachowawczym, pokazują ryciny 1 i 2. Analizując przypadek naszego pacjenta wzięto pod uwagę: 1. Ocenę stopnia duszności a) nie potwierdzono poważnych objawów zaburzeń oddychania 2. Najbardziej prawdopodobne przyczyny świszczącego oddechu a) zapalenie oskrzelików – na co wskazywały objawy kliniczne i gorączkowy przebieg b) astma oskrzelowa (astma infekcyjna) – do rozważenia z uwagi na wywiad rodzinny – obecnie jest za wcześnie na potwierdzenie tego rozpoznania, gdyż jest to pierwszy epizod świszczącego oddechu u bardzo małego dziecka c) zapalenie płuc d) zachłyśnięcie pokarmem – z uwagi na epizod krztuszenia się po karmieniu w dniu poprzedzającym objawy 3. Plan badań dodatkowych: a) RTG klatki piersiowej b) morfologia krwi. 4. Wyniki badań dodatkowych a) RTG klatki piersiowej nie wykazało zagęszczeń zapalnych pęcherzykowych, miąższ płucny symetrycznie, nieznacznie rozdęty, jamy opłucnowe wolne, obraz serca w normie b) morfologia krwi wykazała prawidłową liczbę krwinek białych i płytek krwi oraz nieznaczne obniżenie wartości hemoglobiny oraz liczby krwinek czerwonych. Rozpoznanie ostateczne
1. Zapalenie oskrzelików
2. Niedokrwistość