Rewizja klasyfikacji zaburzeń psychicznych w ICD-11 i DSM-V: prace postępują

WHO i ICD-11

Planuje się, że 11 wydanie Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Towarzyszących Problemów Zdrowotnych (ICD-11) zostanie złożone do akceptacji przez World Health Assembly w 2013 lub 2014 roku. Jeżeli zostanie zaakceptowane, powinno zostać wydrukowane, przynajmniej w roboczych językach WHO, rok lub dwa lata później. Oznacza to, że ICD-11 zostanie wydane ponad 20 lat po opublikowaniu ICD-10. Jest to kolejna zmiana w systemie publikowania nowych wydań, które poprzednio ukazywały się w odstępach 10-letnich. Są jednak uzasadnione przyczyny wydłużenia okresu między publikowaniem kolejnych rewizji. Należy do nich coraz większą złożoność procesu wprowadzania nowych klasyfikacji do (często skomplikowanych i nierzadko obsługiwanych przez zbyt małą liczbą personelu) systemów informacyjnych dotyczących zdrowia publicznego, kładzenie nacisku na opieranie propozycji zmian na wystarczająco silnych dowodach naukowych, potrzebę konsultowania z nawet jeszcze większą grupą zajmującą się kosztami oraz finansowe ograniczenia WHO.
W nowym wydaniu zostaną zawarte zasady kodowania grup zaburzeń psychicznych – być może w osobnym rozdziale, oraz klasyfikację innych zaburzeń, mniej więcej w 20 rozdziałach. Znajdą się w nim również rozdziały klasyfikujące przyczyny korzystania z zasobów systemu ochrony zdrowia, przyczyny zgonów i czynniki środowiskowe istotne przy leczeniu chorób w ramach systemu ochrony zdrowia. Do tej pory nie jest pewne, czy w całościowej strukturze klasyfikacji zostanie utrzymany podział na rozdziały: nowoczesne techniki informacyjne mogą umożliwić inne sposoby segregowania informacji dotyczących zaburzeń psychicznych i ich leczenia, na przykład dzięki zapewnieniu, aby jeden numer uwzględniał informacje dotyczące różnych wymiarów opisujących dane zaburzenie i nie grupował różnych zaburzeń.
Jedną z korzyści takiego projektu będzie to, że znikną być może największe kontrowersje dotyczące pozycji konkretnych kategorii zaburzeń w ramach rozdziałów. Umieszczenie danej kategorii w określonym rozdziale klasyfikacji nie jest bynajmniej proste. Umiejscowienie udaru i innych zaburzeń mózgowo-naczyniowych w rozdziale „Choroby mózgowo-naczyniowe” oznacza, że dane statystyczne wykażą większą śmiertelność w przebiegu chorób układu krążenia. Dlatego oddziały zajmujące się tymi chorobami będę otrzymywać najwięcej zasobów, gdyż prawdopodobnie dzięki ich pracy nastąpi zmniejszenie liczby zgonów. Jeżeli choroby mózgowo-naczyniowe znajdą się w rozdziale dotyczącym zaburzeń neurologicznych, czyli obejmującym schorzenia mózgu uwarunkowane różnymi przyczynami, obszar neurologii poszerzy się i neurolodzy będą mogli argumentować, że ich dziedzina zasługuje na więcej uwagi, ponieważ choroby neurologiczne mają tak ogromny wpływ na śmiertelność.
W ICD-101 rozdział poświęcony zaburzeniom psychicznym obejmuje pewne kategorie, które występują również w innych rozdziałach. Na przykład otępienie opisane jest w rozdziale dotyczącym zaburzeń psychicznych ze względu na dominujące objawy psychiczne oraz w rozdziale obejmującym zaburzenia neurologiczne, ponieważ jest chorobą mózgu, która może być przyczyną śmierci. Pewna liczba zespołów psychiatrycznych, które występują w przebiegu innych chorób, została wymieniona w rozdziale dotyczącym zaburzeń psychicznych, a także w rozdziałach opisujących inne schorzenia. Na przykład porażenie postępujące zostało wymienione w rozdziale dotyczącym zaburzeń psychicznych i w rozdziale, w którym uwzględniono kiłę i inne choroby zakaźne. Niektóre kategorie, których można byłoby się spodziewać w rozdziałach poświęconych zaburzeniom psychicznym, zostały umieszczone w innym miejscu, przede wszystkim ze względu na presję wywieraną przez osoby, które nie chciały być przypisane do żadnego rozpoznania psychiatrycznego. Tak jest np.w przypadku „zespołu przewlekłego zmęczenia”, który od dawna był wymieniany razem z neurastenią, a obecnie znajduje się w rozdziale obejmującym choroby zakaźne, które, jak się przypuszcza, mogą być jego przyczyną, zaś przedmiesiączkowe zaburzenie dysforyczne znalazło się w rozdziale opisującym zaburzenia ginekologiczne.