Streszczenie

Wyniki: Przed wprowadzeniem zakazu z grupy liczącej 298 osób 72,8% paliło tytoń. Nie wykazano istotnych różnic w liczbie stosowanych izolacji przed wprowadzeniem zakazu i po nim. Tylko w jednym porównaniu osiągnięto istotność statystyczną (p=0,01) i wykazano, że po wprowadzeniu zakazu palenia wzrosła liczba niekorzystnych incydentów w grupie osób, które wcześniej paliły tytoń. Nie stwierdzono, aby zakaz palenia skutkował zwiększeniem stosowania leków psychotropowych.
Implikacje kliniczne: wprowadzenie całkowitego zakazu palenia w szpitalach psychiatrycznych o wysokim stopniu zabezpieczenia jest możliwe po odpowiednim przygotowaniu.

Palenie tytoniu jest przyczyną niemal 90% zgonów z powodu raka płuca, około 80% zgonów z powodu zapalenia oskrzeli i rozedmy płuc oraz około 17% zgonów z powodu chorób serca. Zwiększa także ryzyko rozwoju raka jamy ustnej, gardła, pęcherzyka żółciowego, nerek, żołądka, wątroby oraz szyjki macicy.
Wprowadzenie zasady wolności od dymu w ośrodkach psychiatrycznej opieki zdrowotnej jest dużym wyzwaniem. Palenie tytoniu jest częstsze wśród osób z zaburzeniami psychicznymi niż w populacji ogólnej, szczególnie dotyczy to ciężko chorych. Zazwyczaj te osoby te wypalają także większą liczbę papierosów oraz wykazują oznaki cięższego uzależnienia od nikotyny.
Główną przeszkodą w ograniczaniu palenia tytoniu w szpitalach psychiatrycznych jest obawa, że zakaz spowoduje pogorszenie stanu psychicznego i zachowania chorych. Wśród pracowników tych ośrodków duży jest odsetek osób palących, których część jest negatywnie nastawiona do stosowania zasady wolności od dymu tytoniowego, przy czym niewiele z tych osób wierzy, że pacjenci odnoszą korzyści terapeutyczne z palenia.
Ustawa o Ochronie Zdrowia Psychicznego (Health Act) z 2006 roku mówi o tym, że od 1 lipca 2007 roku w pomieszczeniach zamkniętych i częściowo zamkniętych będących miejscami pracy oraz w miejscach publicznych obowiązuje zakaz palenia. W stacjonarnych ośrodkach opieki psychiatrycznej wprowadzenie tego zakazu wyjątkowo opóźniono o rok.
Nottinghamshire Healthcare National Health Service (NHS) Trust wprowadziło od 31 marca 2007 r. całkowity zakaz palenia obejmujący wszystkie ośrodki opieki psychiatrycznej należące do zrzeszenia. Dotyczył on między innymi Rampton Hospital, szpitala psychiatrycznego o najwyższym standardzie bezpieczeństwa z długimi okresami pobytu, dla pacjentów ze złożonymi zaburzeniami psychicznymi, którzy zagrażają sobie bądź otoczeniu (większość z nich popełniła poważne przestępstwa). Rampton Hospital był pierwszym w Zjednoczonym Królestwie wolnym od dymu tytoniowego szpitalem psychiatrycznym o najwyższym standardzie bezpieczeństwa. W poprzednich badaniach wykazano, że około 70% pacjentów Rampton Hospital paliło tytoń, w większości nałogowo. Trzy miesiące przed tym, zanim szpital stał się wolny od dymu tytoniowego, pacjenci zostali poinformowani o planach wprowadzenia zakazu, zaoferowano im także pomoc w zaprzestaniu palenia, łącznie z nikotynową terapią zastępczą. Przed wprowadzeniem zakazu poczyniono szeroko zakrojone przygotowania obejmujące szkolenie personelu medycznego oraz informowanie zarówno personelu, jak i pacjentów. Personel pielęgniarski poszczególnym chorym udzielał wsparcia. Stało się jasne, że zakaz będzie powszechny i obowiązujący zarówno pacjentów, jak i personel. Był to jeden z czynników, które potem zastały przez Campiona i wsp. opisane jako kluczowe przy wprowadzaniu z sukcesem zasady wolności od dymu. Gdy zakaz palenia zaczął obowiązywać, dla pacjentów, personelu oraz odwiedzających zakazane stały się tytoń oraz zapałki i zapalniczki, a zasada ta była w szpitalu ściśle przestrzegana. W weekend, podczas którego wprowadzono zakaz, zapewniono pełną obsadę personelu medycznego, przeprowadzono także dodatkowe zajęcia, mające odwrócić uwagę pacjentów od palenia tytoniu. W artykule dokonano retrospektywnej oceny skutków zakazu palenia na podstawie kryteriów oceny jakości opieki zdefiniowanych przez National Patient Safety Agency. Obejmuje ona analizę danych oraz zastosowanie prostych kwestionariuszy. Celem była analiza wpływu wprowadzenia całkowitego zakazu palenia w budynkach oraz na terenie szpitali psychiatrycznych o najwyższym standardzie bezpieczeństwa.

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (2 MB)