Streszczenie
Obowiązujące klasyfikacje: Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób i Problemów Zdrowotnych (International Classification of Diseases and Related Health Problems, ICD-10) oraz Diagnostic and Statistical Manual (DSM-IV), wyróżniają chorobę afektywną jednobiegunową (ChAJ), w której występują jedynie epizody depresji, oraz chorobę afektywną dwubiegunową (ChAD), w której również pojawiają się epizody manii lub hipomanii. Amerykańska klasyfikacja DSM-IV rozróżnia dodatkowo dwa typy zaburzeń dwubiegunowych: typ I – z epizodem manii i typ II – w przebiegu którego występują jedynie epizody hipomanii, a manie nie występują. DSM-IV zawiera również wyróżniki dotyczące postaci choroby afektywnej dwubiegunowej z częstą zmianą faz oraz choroby afektywnej sezonowej.
W obu klasyfikacjach, aby postawić rozpoznanie choroby afektywnej dwubiegunowej, należy wykluczyć podłoże organiczne/somatyczne i wpływ substancji psychoaktywnych, w tym również leków przeciwdepresyjnych.
Epidemiologia
Według DSM-IV rozpowszechnienie poszczególnych postaci chorób afektywnych (ryzyko zachorowania w ciągu życia) wynosi dla ChAD I 0,4-1,6%, a dla ChAD II – 0,5%. Natomiast wskaźniki rozpowszechnienia dużej depresji (pojedynczego epizodu lub zaburzenia nawracającego) wynoszą dla mężczyzn 5-12%, a dla kobiet 10-25%. Taka dysproporcja częstości występowania tych dwóch grup zaburzeń nie znajduje potwierdzenia w praktyce klinicznej. Przegląd piśmiennictwa przeprowadzony przez Rybakowskiego wskazuje, że gdy zastosuje się szersze kryteria identyfikacji stanów wzmożonego nastroju, wówczas ryzyko wystąpienia w ciągu życia zaburzenia o cechach dwubiegunowości zawiera się w przedziale 3-6%. ChAD z uwzględnieniem spektrum występuje u 5% populacji ogólnej, a co drugi leczony ambulatoryjnie chory na depresję może cierpieć na ChAD II.
Dodaj do ulubionych