Wskazania do mechanicznego wspomagania serca

lek. Małgorzata Greif1
lek. Łukasz Pyka1
dr hab. n. med. Jerzy Pacholewicz2
prof. dr hab. n. med. Mariusz Gąsior1
prof. dr hab. n. med. Marian Zembala2

1Oddział Chorób Serca i Naczyń, III Katedra i Oddział Kliniczny Kardiologii SUM

2Katedra i Oddział Kliniczny Kardiochirurgii, Transplantologii, Chirurgii Naczyniowej i Endowaskularnej SUM

Adres do korespondencji: lek. Małgorzata Greif, Oddział Chorób Serca i Naczyń, III Katedra i Oddział Kliniczny Kardiologii SUM, Śląskie Centrum Chorób Serca, ul. M. Curie-Skłodowskiej 9, 41-800 Zabrze, e-mail: ggreif@interia.pl

Mechaniczne wspomaganie serca stanowi udokumentowaną metodę leczenia ciężkiej niewydolności serca, wybieraną coraz częściej w czasach, kiedy liczba przeszczepień serca jest niewystarczająca.

Wprowadzenie

Niewydolność serca stanowi rosnący problem, w szczególności w krajach rozwiniętych. Szacuje się, że 1-2% ludzi na świecie choruje na niewydolność serca.1 Analizy populacyjne wykazują, że występowanie niewydolności serca jest ściśle związane z rozwojem socjoekonomicznym i starzeniem się populacji. W samych Stanach Zjednoczonych żyje obecnie 5,8 miliona pacjentów z niewydolnością serca, a liczba ta ma przekroczyć 8,5 miliona w roku 2030.2 Przed wprowadzeniem współczesnych metod leczenia 5-letnia śmiertelność w tej jednostce chorobowej wynosiła 60-70%. Nawracające objawy niewydolności serca odpowiadają za wzrastającą liczbę hospitalizacji związanych z niewydolnością serca. Wprowadzenie nowych form terapii zmniejszyło częstość rehospitalizacji, wpływając również na poprawę rokowania.3

Pomimo tego niewydolność serca odpowiada za 1-4% wszystkich hospitalizacji w krajach rozwiniętych, a roczna śmiertelność od hospitalizacji spowodowanej niewydolnością serca w różnych badaniach waha się w granicach 17-45%.3 Dane te wskazują na zakres problemu niewydolności serca, z jakim spotykamy się w codziennej praktyce klinicznej. W wielu przypadkach – pomimo optymalnej farmakoterapii i zastosowania wszelkich dostępnych metod leczenia przyczynowego, zarówno w ramach kardiologii interwencyjnej, jak i kardiochirurgii, oraz prewencji nagłego zgonu sercowego w tej grupie chorych – jedyną dostępną opcją leczenia pozostaje zastąpienie lub wspomaganie niewydolnego narządu. Ze względu na niedostateczną liczbę narządów do przeszczepienia coraz częściej wybieraną formę terapii stanowi mechaniczne wspomaganie krążenia (MCS – mechanical circulatory support).

Mechaniczne wspomaganie serca jest udokumentowaną metodą leczenia ciężkiej1 niewydolności serca – klasa zaleceń medycznych IB European Society of Cardiology (ESC). Era mechanicznego wspomagania krążenia rozpoczęła się w 1953 r. wraz z rozwojem krą...

Jaka grupa pacjentów określana jest jako chorzy ze schyłkową niewydolnością serca? Są to pacjenci, którzy wymagają ciągłej dożylnej terapii inotropowej. Pacjenci, u których występują objawy w spoczynku lub przy minimalnym wysiłku, nie mogą wykonywać czynności dnia codziennego; maksymalne zużycie tlenu wynosi <14 ml/kg/min, wynik testu 6-minutowego marszu poniżej 300 m. Są to pacjenci często hospitalizowani z powodu dekompensacji układu krążenia. Oczekiwana długość przeżycia u takich chorych bez transplantacji lub wspomagania krążenia wynosi poniżej 2 lat.

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Wskazania do implantacji mechanicznego wspomagania serca

Według wytycznych ESC do wszczepienia urządzenia wspomagającego serce1,4,5 kwalifikują się pacjenci z nasilonymi objawami występującymi od ponad 2 miesięcy pomimo optymalnego [...]

Przeciwwskazania do implantacji mechanicznego wspomagania serca

Bardzo ważne jest wykluczenie przeciwwskazań do implantacji mechanicznego wspomagania lewokomorowego serca,1,2,5 którymi są:

Powikłania

Zastosowanie mechanicznego wspomagania serca wiąże się z wieloma działaniami3,4,5 niepożądanymi, w tym zagrażającymi życiu pacjenta. Szacuje się, że nawet 80% pacjentów [...]

Podział mechanicznego wspomagania serca

Pompy można podzielić ze względu na czas wspomagania na krótko- i długoterminowe,1,4,5 wspomagające prawą (RVAD – right ventricular assist device), lewą [...]

Eksplantacja

Urządzenia wspomagające lewą komorę serca pozwalają na poprawę parametrów hemodynamicznych (wzrost LVEF, wzrost CI, zmniejszenie wymiaru końcoworozkurczowego lewej komory). Wciąż brakuje [...]

Podsumowanie

Najnowsze urządzenia do mechanicznego wspomagania krążenia dają możliwość skutecznego leczenia chorych ze skrajną niewydolnością serca w czasach, kiedy liczba przeszczepień serca [...]