Testy obciążeniowe – różne metody. Kompendium aktualności

dr n. med. Marta Kałużna-Oleksy1,2
prof. dr hab. n .med. Małgorzata Pyda1,2
prof. dr hab. n. med. Ewa Straburzyńska-Migaj1,2

1I Klinika Kardiologii, Katedra Kardiologii, Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu

2Szpital Kliniczny Przemienienia Pańskiego UM w Poznaniu

Adres do korespondencji: dr n. med. Marta Kałużna-Oleksy, I Klinika Kardiologii, Katedra Kardiologii, Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, e-mail: marta.kaluzna@wp.pl

Mimo rozwoju metod diagnostyki chorób układu krążenia, w tym badań obrazowych, elektrokardiograficzne testy wysiłkowe wciąż są istotnym narzędziem diagnostycznym w ocenie niedokrwienia serca. Co więcej, zyskują znaczenie w nowych wskazaniach.

Wprowadzenie

Elektrokardiograficzny test wysiłkowy (ExT – exercise testing) to powszechnie stosowane badanie diagnostyczne, które dostarcza wielu informacji i może być używane w stratyfikacji ryzyka łącznie z badaniami obrazowymi lub niezależnie od nich. Badanie to ma jednak swoje ograniczenia, związane m.in. z koniecznością wykonania przez badanego wysiłku fizycznego (na cykloergometrze rowerowym lub bieżni ruchomej). Zgodnie z wytycznymi towarzystw naukowych w diagnostyce niedokrwienia mięśnia sercowego preferuje się badania obrazowe, pod warunkiem że są dostępne, a osoby je wykonujące mają odpowiednie doświadczenie. Zwiększają one wartość diagnostyczną i prognostyczną w populacji pacjentów z niską wydolnością wysiłkową. Spiroergometria (CPET – cardiopulmonary exercise testing) jest klasycznym badaniem wysiłkowym wzbogaconym w analizę gazów oddechowych, co pozwala na dokładną i obiektywną ocenę wydolności fizycznej oraz szczegółową analizę przyczyn nietolerancji wysiłku. Dostarcza też wielu innych cennych informacji o znaczeniu rokowniczym.

Elektrokardiograficzny test wysiłkowy

 

Klasyczny elektrokardiograficzny ExT wciąż pozostaje podstawowym badaniem diagnostycznym u pacjentów z podejrzeniem stabilnej choroby niedokrwiennej serca (CAD – coronary artery disease). W ostatnich wytycznych amerykańskich towarzystw kardiologicznych ACCF/AHA/ACP/AATS/PCNA/SCAI/STS dotyczących stosowania badań radioizotopowych zaleca się ExT jako badanie wstępne u pacjentów z grupy pośredniego ryzyka, którzy są w stanie wykonać ćwiczenia, a ich spoczynkowy elektrokardiogram jest możliwy do zinterpretowania.1 ExT bywa też używany w stratyfikacji ryzyka u pacjentów z już rozpoznaną stabilną CAD.1 Przykładowe wyniki elektrokardiograficznych ExT przedstawiono na rycinach 1 i 2.

Oprócz najbardziej znanej cechy, czyli oceny odcinka ST i znaczenia diagnostycznego obniżenia odcinka ST, poszukuje się innych parametrów, które zwiększałyby wartość diagnostyczną i rokowniczą tego badania. Do takich należy skala wg Duke University (DTA – Duke treadmill score), pozwalająca w prosty sposób szacować ryzyko wystąpienia istotnego zwężenia w tętnicy wieńcowej i oceniać 1-roczne rokowanie (tab. 1).2,3

W związku ze stałym postępem w medycynie i nieustannym rozwojem metod diagnostycznych bada się również zastosowanie starych metod w nowych wskazaniach. Interpretacja standardowego elektrokardiograficznego ExT nabiera też nowego znaczenia. I tak ob...

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Echokardiografia obciążeniowa

Echokardiografia obciążeniowa ma przewagę nad konwencjonalnym elektrokardiograficznym ExT. Po pierwsze – cechuje się większą skutecznością w wykrywaniu CAD z istotnymi zwężeniami, [...]

Obciążeniowa scyntygrafia perfuzyjna mięśnia sercowego (metodą SPECT lub PET)

Obrazowanie mięśnia sercowego za pomocą tomografii emisyjnej pojedynczego fotonu (SPECT – single photon emission computed tomography) jest przydatne w stratyfikacji ryzyka [...]

Obrazowanie metodą CMR w CAD z wykorzystaniem testów obciążeniowych

Wskazania do rezonansu magnetycznego serca (CMR – cardiac magnetic resonance) w przypadku CAD zawarte są wytycznych europejskich towarzystw naukowych.28-31 Według europejskiego [...]

Test spiroergometryczny

Test spiroergometryczny nazywany jest także wysiłkowym badaniem sercowo-płucnym (CPET – cardiopulmonary exercise test). Oprócz podstawowych parametrów ocenianych w standardowym elektrokardiograficznym ExT, [...]

Podsumowanie

W ostatnich latach obserwujemy dynamiczny rozwój metod diagnostycznych chorób układu krążenia, w tym diagnostyki obrazowej. Nowe metody diagnostyki obrazowej zyskały wysoką [...]