Urologia

Choroby gruczołu krokowego: jak zapobiec groźnym powikłaniom

O diagnostyce i leczeniu łagodnego przerostu i przewlekłego zapalenia gruczołu krokowego z prof. dr. hab. med. Markiem Sosnowskim, kierownikiem I Kliniki Urologii USK im. WAM – CSW w Łodzi, rozmawia lek. Paweł Traczewski

MT: Łagodny przerost gruczołu krokowego (BPH) należy do najczęściej rozpoznawanych schorzeń u mężczyzn po 60. r.ż. Jaka jest jego charakterystyka?


Prof. Marek Sosnowski:
Przez pojęcie BPH (benign prostatic hyperplasia, łagodny rozrost stercza) rozumiemy obecnie rozpoznanie patomorfologiczne, które może nie mieć znaczenia klinicznego. Nabiera go dopiero, gdy towarzyszą mu dokuczliwe objawy z dolnych dróg moczowych (lower urinary tract symptoms – LUTS) lub przeszkoda podpęcherzowa (bladder outlet obstruction – BOO). U ok. 50 proc. mężczyzn powyżej 40. r.ż. w sposób zależny od wieku rozwinie się w przyszłości histologiczny przerost (BPH). Ale tylko czy aż 30-50 proc. z nich będzie miało dokuczliwe objawy – LUTS, które mogą być powodowane również przez inne przyczyny niż BPH. W praktyce klinicznej urologów objawy LUTS występują u co najmniej 50 proc. mężczyzn w wieku powyżej 50 lat, ale w dużym europejskim badaniu TRIUMPH częstość występowania LUTS zależnych od BPH określono na 2,7 proc. w grupie wiekowej 40-49 lat i 24 proc. u chorych 80-letnich. Dla 46-letniego mężczyzny bez objawów LUTS ryzyko ich wystąpienia, jeżeli przeżyje 30 lat, wynosi 45 proc.

Jak dochodzi do przerostu gruczołu krokowego

Etiologia BPH nie jest dokładnie wyjaśniona i może obejmować rozmaite elementy. Rozważa się zależność od wieku, uwarunkowania środowiskowe (w tym dietę) lub genetyczne czy zaburzenia równowagi hormonalnej. Rozwój BPH obejmuje etap mikroskopowy, a następnie etap makroskopowy, który dopiero przy znacznym powiększeniu stercza prowadzi do fazy klinicznych objawów choroby.


MT: Jaki jest obraz kliniczny BPH?


M.S.:
Z punktu widzenia klinicznego i anatomicznego BPH obejmuje następujące grupy zespołów objawów: łagodne powiększenie stercza (benign prostatic enlargement – BPE), LUTS, BOO, dysfunkcję mięśnia wypieracza pęcherza (bladder dysfunction – BD). Objawy kliniczne występujące w przebiegu BPH możemy podzielić na trzy grupy: pierwsza – podczas gromadzenia moczu w pęcherzu moczowym, druga – podczas samej mikcji i trzecia – objawy po oddaniu moczu. Pierwsza grupa to objawy z podrażnienia, jak nykturia, częstomocz dzienny, parcia naglące, parcie przy małym wypełnieniu. Następna grupa: trudności z początkiem mikcji i oczekiwanie na mikcję, przerywane oddawanie moczu, cienki strumień moczu, bolesne oddawanie moczu oraz długa mikcja. Objawy pomikcyjne to: wykapywanie moczu po zakończeniu mikcji, uczucie niepełnej mikcji i ponowna mikcja.


MT: Na czym opiera się rozpoznanie?

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Jak dochodzi do przerostu gruczołu krokowego

Etiologia BPH nie jest dokładnie wyjaśniona i może obejmować rozmaite elementy. Rozważa się zależność od wieku, uwarunkowania środowiskowe (w tym dietę) [...]