Pierwszy dyżur

Zaostrzenie objawów choroby zwyrodnieniowej stawów

prof. dr hab. n. med. Maria Majdan

Katedra i Klinika Reumatologii i Układowych Chorób Tkanki Łącznej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Adres do korespondencji: prof. dr hab. n. med. Maria Majdan, Katedra i Klinika Reumatologii i Układowych Chorób Tkanki Łącznej UM w Lublinie, ul. Jaczewskiego 8, 20-950 Lublin, e-mail: maria.majdan@gmail.com

Wprowadzenie

Choroba zwyrodnieniowa stawów (ChZS) należy do najczęstszych dolegliwości ze strony układu ruchu w starzejącym się społeczeństwie. Jej objawy kliniczne dotyczą zazwyczaj stawów kręgosłupa, kolanowych, biodrowych oraz stawów rąk. Obejmują one przede wszystkim:

  • ból w czasie ruchu ustępujący w spoczynku, nasilający się po przytyciu
  • sztywność poranną trwającą <30 min
  • ograniczenie ruchomości stawu, obrzęk, zaczerwienienie, zniekształcenie obrysu
  • trzeszczenia w czasie ruchu
  • bóle stawów przy zmianie pogody
  • objawy łagodnego zapalenia.


Choroba zwyrodnieniowa może nie dawać dolegliwości – chrząstka nie jest unerwiona i ból pojawia się dopiero wtedy, gdy dołącza się proces zapalny lub gdy uszkodzenie stawu prowadzi do niefizjologicznego napięcia torebki stawowej i więzadeł. Ból w chorobie powodują zatem zmiany mechaniczne oraz proces zapalny. Występowanie dolegliwości może wynikać z:

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Ogólne zasady leczenia choroby zwyrodnieniowej

Leczenie ChZS dzieli się na niefarmakologiczne, farmakologiczne oraz ortopedyczne. Ma ono na celu przede wszystkim:

Przyczyny zaostrzenia objawów

Zaostrzenie objawów związane jest najczęściej z urazem stawu, nadmiernym obciążeniem lub infekcją ogólnoustrojową. W przypadku ChZS skojarzonej z krystalopatiami, takimi jak dna moczanowa czy [...]

Rozpoznanie przyczyny zaostrzenia dolegliwości w ChZS

Rozpoznanie to powinno przede wszystkim obejmować badanie przedmiotowe, obrazowanie (RTG, USG) oraz, gdy są możliwości i obecny jest wysięk w stawie, badanie mikroskopowe [...]

Od jakich leków rozpoczynać leczenie zaostrzenia choroby zwyrodnieniowej stawów?

Głównymi objawami zaostrzenia ChZS są ból i stan zapalny stawów. Przy braku przeciwwskazań (nerkowych – obniżone e-GFR, wątrobowych – przewlekłe uszkodzenie wątroby; [...]

Jak wybrać optymalny lek dla danego pacjenta?

Biorąc pod uwagę choroby współistniejące, chorych dzieli się na 4 grupy ze względu na ryzyko stosowania u nich NLPZ w leczeniu ChZS:

Kiedy w zaostrzeniu objawów ChZS stosujemy glikokortykosteroidy?

Glikokortykosteroidy mają duże znaczenie w leczeniu ostrego bólu stawowego u chorego na ChZS, szczególnie gdy występują objawy miejscowego zapalenia z wysiękiem (staw kolanowy).

Podsumowanie

Choroba zwyrodnieniowa stawów wymaga leczenia interdyscyplinarnego. Zalecenia postępowania w ChZS na podstawie aktualnych rekomendacji: