Streszczenie

Tungoza wywołana jest przez składającą jaja samicę pchły piaskowej (Tunga penetrans) w obrębie naskórka człowieka, będącego jej żywicielem. Ponieważ pchła żyje w ziemi, zmiany skórne lokalizują się zwykle w obrębie stóp, typowo w okolicy paznokci. Ostatecznie pchła piaskowa usuwana jest samoistnie, jednak w celu zmniejszenia ryzyka zakażenia zaleca się wczesne usunięcie chirurgiczne. Infestacja owadami należącymi do rzędu muchówek (Diptera) prowadzi do rozwoju muszycy, która może być pierwotna, wtórna lub przypadkowa. Jedną z przyczyn pierwotnej muszycy, omówionej w tym artykule, jest giez (Dermatobia hominis). Zwykle larwy, ze względu na zamknięcie aparatu oddechowego, muszą się wyłonić, co umożliwia ich ręczne usunięcie. Inną możliwością jest interwencja chirurgiczna. Popularna pluskwa domowa przeżywa w ostatnich 10 latach swego rodzaju odrodzenie. Ślady ukąszeń tworzą typowo skupiska lub też przyjmują układ linijny i mogą przybierać postać bąbli pokrzywkowych oraz krwotocznych pęcherzy. Leczenie jest objawowe, z zastosowaniem leków przeciwhistaminowych oraz miejscowych glikokortykosteroidów. Ponadto konieczne jest usunięcie pluskiew zarówno z mebli, jak i wszelkich miękkich elementów wystroju wnętrza. Kleszcze są stawonogami zaliczanymi do gromady pajęczaków (Arachnida), które mogą przenosić wiele różnych chorób. W artykule krótko omówiono: gorączkę plamistą śródziemnomorską, gorączkę plamistą Gór Skalistych, kleszczową gorączkę afrykańską oraz chorobę z Lyme, jak również przybliżono postępowanie mające na celu unikanie ukąszenia przez kleszcze. Świerzb (Sarcoptesscabiei var hominis) jest chorobą bardzo zakaźną i rozpowszechnioną na całym świecie. Często występuje u osób powracających z podróży, jednak ostateczne ustalenie rozpoznania może wymagać dużej wnikliwości. W Stanach Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii oraz Australii leczeniem z wyboru jest 5% permetryna w kremie, którą aplikuje się dwukrotnie, z tygodniową przerwą.
Ektoparazyty są pasożytami żyjącymi na powierzchni skóry gospodarza lub w jej obrębie, a także we włosach. Są istotne z dwóch powodów: zarówno jako sprawcy zakażeń zewnętrznych, np. świerzb, oraz jako wektory przenoszące choroby/zakażenia, np. kleszcze. W niniejszym artykule przedstawiamy praktyczne i kliniczne informacje mające ułatwić dermatologom z krajów zachodnich ustalenie rozpoznania, przeprowadzenie diagnostyki oraz leczenia w przypadku ektoparazytoz, częściej występujących w klimacie tropikalnym, a także bardziej lokalnie w różnych częściach świata. Wraz ze wzrastającą w populacji generalnej częstotliwością oraz łatwością odbywania zagranicznych podróży, dermatolodzy coraz częściej spotykają się z bardziej egzotycznymi zakażeniami i infestacjami zarówno wśród nowych imigrantów, jak i osób powracających podróży. Podobnie wzrasta też częstość infestacji, które mimo rozpowszechnienia na całym świecie są bardziej popularne w miejscach stanowiących typowe kierunki wakacyjne. Skupiliśmy się tutaj na: tungozie, muszycy, zakażeniach wywołanych przez muchy tumbu (Cordylobiaanthropophaga), gzy, chorobach przenoszonych przez kleszcze, ukąszeniach przez pluskwy oraz świerzbie. Jeśli było to możliwe, podsumowaliśmy także międzynarodowerekomendacje i praktyczne zalecenia kliniczne.
Przeszukaliśmy bazę Medline w zakresie publikacji od 1966 roku do 31 marca 2007, używając następujących terminów: ectoparasite (ektoparazyty), infection (zakażenia), infestation (intestacja), tungiasis (tungoza), myiasis (muszyca), tumbu fly (mucha tumbu), bot fly (giez), tick bites (ukąszenie przez kleszcza), bed bugs (pluskwa domowa) oraz scabies (świerzb). Wybraliśmy artykuły, które zawierały aktualne informacje dotyczące epidemiologii zakażeń oraz leczenia, zgodnego z medycyną opartą na dowodach.

Pełny tekst artykułu

Artykuł archiwalny w formacie PDF

Otwórz PDF (400 KB)