Jak powinniśmy odpowiedzieć na trend zwiększającej się liczby cięć cesarskich?

W 2007 roku 31,8% porodów w Stanach Zjednoczonych odbyło się przez cięcie cesarskie. Tę operację wykonano u ponad 1 370 000 kobiet, co odpowiada 2% zwiększeniu w porównaniu z 2006 rokiem i ponad 50% w porównaniu z 1996 rokiem. To zwiększenie odsetka nie jest związane tylko z wykonywaniem kolejnych cięć. W 2004 roku jedną piątą wszystkich porodów stanowiły pierwotne cięcia cesarskie, co spowodowało 41% wzrost w tej kategorii od 1996 roku. Wskaźniki w innych krajach również zwiększyły się o 62% w latach 1993-1996 i 2003-2007, w zakresie od 6 do ponad 211% w porównaniu z wartością wyjściową (rycina). 
Powtórne cięcia cesarskie stanowią duży problem zdrowotny. Przeciętnie 64% kobiet posiadających dwoje dzieci decyduje się na poród trzeciego. Zatem spośród 184 022 kobiet, które urodziły swoje drugie dziecko w 2004 roku przez powtórne cięcie cesarskie, teoretycznie 117 774 odbędzie kolejny poród operacyjny. Posługując się danymi szacunkowymi dotyczącymi histerektomii po kolejnym cięciu cesarskim, w tej grupie pacjentek po 3 cięciach cesarskich zostanie wykonanych aż 1725 histerektomii. Ponieważ te histerektomie zwykle wykonywane są w sytuacjach nagłych, u kobiet mogą występować zagrażające życiu powikłania, w tym niemożliwy do opanowania krwotok, uraz sąsiednich narządów, przyjęcie na oddział intensywnej terapii oraz utrata płodności. Następstwa tej epidemii zostały oszacowane na naszym oddziale przy okazji oceny częstości wykonywania histerektomii w trakcie cięcia cesarskiego związanego z nieprawidłowościami łożyskowymi. Uzyskano zgodę szpitala na dokonanie przeglądu wszystkich przypadków, które nastąpiły między grudniem 2001 a wrześniem 2008 roku. U dwudziestu trzech kobiet wykonano histerektomię w trakcie cięcia cesarskiego z powodu nieprawidłowo przytwierdzonego łożyska, ze średnią utratą krwi wynoszącą 3000 ml, wymagającą przetoczenia średnio 6 jednostek krwi (tabela). Jedna z pacjentek wymagała przetoczenia 45 jednostek, ponieważ jej łożysko przerastało również żyłę główną dolną. W ponad połowie tych przypadków doszło do urazów pęcherza moczowego, a 70% kobiet wymagało przyjęcia na oddział intensywnej opieki.
Niestety, zwiększeniu odsetka pierwotnych cięć cesarskich towarzyszyło gwałtowne zmniejszenie liczby prób porodu drogami natury po cięciu cesarskim. W najnowszym raporcie stwierdzono, że tylko u 5,6% kobiet po ponownym cięciu cesarskim podjęto próbę porodu siłami natury. Zatem zapobieganie pierwszemu porodowi przez cięcie cesarskie stanowi najlepszą drogę do opanowania tego trendu. Wskazania do pierwszego cięcia cesarskiego, jakie wystąpiły w naszej grupie, sugerują pewne możliwości prewencji (tabela). Jedna trzecia pacjentek miała wykonane pierwsze cięcie cesarskie z powodu braku postępu porodu, kolejna jedna trzecia z powodu położenia miednicowego płodu, a reszta z różnych przyczyn, w tym łożyska przodującego, przedwczesnego oddzielenia się łożyska, zagrażającej zamartwicy wewnątrzmacicznej płodu oraz podejrzenia makrosomii.