Streszczenie
Toczeń rumieniowaty układowy (TRU) jest przewlekłą zapalną chorobą autoimmunologiczną, w przebiegu której może dojść do zajęcia procesem chorobowym każdego narządu i tkanki w organizmie. Sposób leczenia TRU zależy od postaci klinicznej choroby, jej aktywności, stopnia zajęcia ważnych dla życia narządów wewnętrznych, chorób współistniejących i powikłań polekowych. Celem terapii jest właściwe kontrolowanie aktywności zapalnej, by zapobiec trwałym uszkodzeniom narządowym. Jednocześnie istotne jest minimalizowanie działań niepożądanych leków i ryzyka wtórnych zakażeń. W terapii TRU zależnie od aktywności choroby stosuje się różne grupy leków. Standardem leczenia najcięższych postaci TRU przebiegających z zajęciem narządów wewnętrznych jest stosowanie glikokortykosteroidów w dużych dawkach i leków immunosupresyjnych, takich jak cyklofosfamid, mykofenolan mofetylu i azatiopryna. Dotychczas dostępne metody leczenia w najcięższych postaciach choroby nie są w pełni skuteczne lub wiążą się z występowaniem poważnych działań niepożądanych. Przez wiele ostatnich lat nie pojawiły się żadne nowe możliwości leczenia chorych na TRU, od 56 lat nie zarejestrowano żadnego leku do jego terapii. Cały czas trwają poszukiwania leków, które przy odpowiedniej skuteczności, długotrwale opanowując aktywność choroby, miałyby niewielkie działania niepożądane. Leki biologiczne, których stosowanie w reumatoidalnym zapaleniu stawów doprowadziło do prawdziwego przełomu w leczeniu tej choroby, od początku budziły również duże nadzieje na postęp w leczeniu TRU. Stale prowadzone są liczne badania kliniczne oceniające skuteczność leków biologicznych blokujących poszczególne cele w obrębie układu odpornościowego związane z patogenezą TRU. Pozytywnym wynikiem zakończyła się III faza badań klinicznych nad w pełni ludzkim przeciwciałem monoklonalnym, które wiąże i hamuje biologiczną aktywność białka stymulującego limfocyty B (BLyS – B-lymphocyte stimulator) – belimumabem. Na początku marca 2011 r. amerykańska FDA (Food and Drug Administration) zarejestrowała ten lek do leczenia aktywnych, seropozytywnych postaci TRU. Jest to pierwszy lek biologiczny stosowany u pacjentów z tą chorobą. Opracowano na podstawie: FDA approves Benlysta to treat lupus. First new lupus drug approved in 56 years. http://www.fda.gov/NewsEvents/Newsroom/PressAnnouncements/ucm246489.htm [dostęp 28.03.2011]