Jak zapobiegać progresji do cukrzycy przy upośledzonej tolerancji glukozy i nieprawidłowej glikemii na czczo?

Podsumowanie dowodów Pacjenci z IFG lub IGT mają podwyższone ryzyko rozwoju cukrzycy. W ostatnim przeglądzie Cochrane analizą objęto wyniki badań, których uczestnicy byli przydzielani do grupy z intensywnymi ćwiczeniami fizycznymi oraz poradnictwem dietetycznym lub do grupy ze standardowym poradnictwem, a okres obserwacji wynosił od 1 do 6 lat. Wprawdzie wykazywano różnice pomiędzy poszczególnymi badaniami w grupach terapeutycznych, jednak przeciętnie zalecano co najmniej 150 minut ćwiczeń fizycznych tygodniowo, a zalecenia dietetyczne definiowano jako poradnictwo świadczone przez dietetyka. Dzięki interwencjom związanym ze stylem życia częstość progresji stanów przedcukrzycowych do cukrzycy zmniejszyła się o 37%. W innej metaanalizie względne zmniejszenie ryzyka związane ze zmianami stylu życia wynosiło 49%. Najskuteczniejszym lekiem jest metformina; pomocne są również akarboza i orlistat We wzmiankowanej metaanalizie uwzględniono również wyniki 10 badań z randomizacją i grupą kontrolną, w których oceniano skuteczność farmakoterapii, w tym stosowania doustnych leków przeciwcukrzycowych (metforminy, fenforminy, akarbozy i glipizydu) oraz leku stosowanego w otyłości (orlistatu). Najskuteczniejsza okazała się metformina, przy czym względne zmniejszenie ryzyka związane z jej stosowaniem wyniosło od 31 do 35% (liczba osób, które należało leczyć, żeby uniknąć rozwoju cukrzycy u jednego [NNT – number needed to treat]=7-14). Znamienne zmniejszenie częstości występowania progresji uzyskano również przy użyciu akarbozy i orlistatu. Glipizyd okazał się nieskuteczny w prewencji cukrzycy w badaniu na nielicznej grupie pacjentów. W przeglądzie Cochrane z 2006 r. dotyczącym stosowania akarbozy uwzględniono 5 badań z randomizacją i grupą kontrolną, w tym projekt badawczy STOP-NIDDM (Study to Prevent Non-Insulin-Dependent Diabetes), w którym względne zmniejszenie ryzyka oceniono na 22%. Stosowanie rozyglitazonu niesie korzyści, ale również ryzyko W badaniu DREAM (Diabetes REduction Assessment with ramipril and rosiglitazone Medication), przeprowadzonym na grupie 5269 osób z IGT lub IFG, porównywano leczenie rozyglitazonem ze stosowaniem placebo. Rozyglitazon zmniejszał częstość występowania cukrzycy (współczynnik ryzyka [HR – hazard ratio]=0,40; 95% przedział ufności [CI – confidence interval], 0,35–0,46; p<0,0001; NNT=5). Z drugiej strony osoby z ramienia z rozyglitazonem były obciążone podwyższonym ryzykiem niewydolności serca. Ryzyko względne wynosiło 7,00 (95% CI, 1,59-30,76), a liczba pacjentów, którzy otrzymywali lek, w przeliczeniu na jedno niekorzystne zdarzenie zdrowotne [NNH – numer needed to harm] wyniosła 250. Nie zaobserwowano znamiennych różnic pomiędzy grupami pod względem zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych. Wyniki badania są zgodne z najnowszymi dowodami, potwierdzającymi podwyższone ryzyko przewodnienia i niewydolności serca u pacjentów z cukrzycą stosujących tiazolidynediony.