Nowości w praktyce

Farmakoterapia NT u osób >60 r.ż. – praktyczne zalecenia ACP i AAFP

dr hab. n. med. Wiktoria Wojciechowska
prof. dr hab. n. med. Danuta Czarnecka

I Klinika Kardiologii, Elektrokardiologii Interwencyjnej oraz Nadciśnienia Tętniczego, Uniwersytet Jagielloński, Collegium Medicum w Krakowie


Pharmacologic Treatment of Hypertension in Adults Aged 60 Years or Older to Higher Versus Lower Blood Pressure Targets: A Clinical Practice Guideline From the American College of Physicians and the American Academy of Family Physicians Amir Qaseem, MD, PhD, MHA; Timothy J. Wilt, MD, MPH; Robert Rich, MD; Linda L. Humphrey, MD, MPH; Jennifer Frost, MD; and Mary Ann Forciea, MD; for the Clinical Guidelines Committee of the American College of Physicians and the Commission on Health of the Public and Science of the American Academy of Family Physicians. Ann Intern Med 2017;166:430-7.

Adres do korespondencji: dr hab. n. med. Wiktoria Wojciechowska, I Klinika Kardiologii i Elektrokardiologii Interwencyjnej oraz Nadciśnienia Tętniczego, ul. Kopernika 17, 31-501 Kraków; e-mail: wiktoria.wojciechowska@gmail.com

Prawidłowa kontrola ciśnienia tętniczego krwi zmniejsza ryzyko wystąpienia choroby niedokrwiennej serca, udaru mózgu, niewydolności nerek czy przedwczesnego zgonu. Przedmiotem dyskusji pozostaje jednak optymalna docelowa wartość ciśnienia tętniczego u osób w podeszłym wieku, zwłaszcza ze schorzeniami współistniejącymi.

Wprowadzenie

Amerykańskie Kolegium Lekarzy Internistów (ACP – American College of Physicians) i Amerykańska Akademia Lekarzy Rodzinnych (AAFP – American Academy of Family Physicians) opracowały wspólne, oparte na faktach stanowisko dotyczące terapii przeciwnadciśnieniowej u osób ≥60 r.ż. Autorzy skupili się na analizie wyników badań klinicznych w aspekcie korzyści i szkód wynikających z wyższych (<150 mmHg) vs niższych (≤140 mmHg) docelowych wartości skurczowego ciśnienia tętniczego krwi. Opracowanie jest wynikiem systematycznego przeglądu i podsumowania dostępnych w piśmiennictwie wyników badań. Przygotowanie takiego dokumentu uzasadnia ustawiczne powiększanie się populacji z nadciśnieniem tętniczym w podeszłym wieku, choroba dotyczy bowiem aż 64,9% osób >60 r.ż.

Wyższe vs niższe docelowe skurczowe ciśnienie tętnicze w terapii hipotensyjnej u osób starszych – korzyści

Przeanalizowane badania wskazują jednoznacznie, że leczenie nadciśnienia u osób starszych jest korzystne. Większość dowodów pochodzi jednak z prac, w których opisano pacjentów z wyjściowo umiarkowanym i ciężkim nadciśnieniem (SBP – systolic blood pressure >160 mmHg), a wartości ciśnienia skurczowego uzyskane w trakcie leczenia to >140 mmHg.

Istnieją twarde dowody, że obniżenie ciśnienia tętniczego krwi (BP – blood pressure) z wyjściowych ≥160 mmHg do SBP <150 mmHg powoduje zmniejszenie śmiertelności ogólnej, ryzyka udarów i incydentów sercowo-naczyniowych. W badaniach z niższym ciśnieniem docelowym (SBP <140 mmHg) obserwowano mniejsze ryzyko udaru, natomiast ryzyko zgonu czy incydentów sercowych nie zmieniało się istotnie pod wpływem tak prowadzonego leczenia. Odrębna analiza wyników leczenia hipotensyjnego z docelowym SBP <140 mmHg w porównaniu z SBP ≥140 mmHg wykazała porównywalną redukcję ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych.

Dostępne dane wskazują, że u pacjentów po udarze lub incydencie przemijającego niedokrwienia mózgu (TIA – transient ischemic attack) terapia przeciwnadciśnieniowa do SBP między 130 a 140 mmHg redukuje ryzyko nawrotu udaru, ale nie wpływa na częstość zgonów z przyczyn sercowych czy śmiertelności ogólnej.

Analiza podgrup wiekowych 12 badań klinicznych wykazała podobny efekt terapii opartej na wyższym vs niższym docelowym SBP. Nie uwzględniono w niej jednak badania SPRINT (Systolic Blood Pressure Intervention Trial).

Pełna wersja artykułu omawia następujące zagadnienia:

Wyższe vs niższe docelowe skurczowe ciśnienie tętnicze w terapii hipotensyjnej u osób starszych – korzyści

Przeanalizowane badania wskazują jednoznacznie, że leczenie nadciśnienia u osób starszych jest korzystne. Większość dowodów pochodzi jednak z prac, w których opisano pacjentów z wyjściowo umiarkowanym [...]

Wyższe vs niższe docelowe skurczowe ciśnienie tętnicze w terapii hipotensyjnej u osób starszych – szkody

Dane na temat działań niepożądanych w zależności od poziomu osiąganego w trakcie leczenia ciśnienia są zróżnicowane. W 4 na 10 badań dążenie do niższych [...]

Komentarz

Leczenie nadciśnienia tętniczego u pacjentów w wieku podeszłym budziło kontrowersje do czasu potwierdzenia w dużych badaniach klinicznych, jak UKPDS (UK Prospective Diabetes Study), SHEP [...]

Podsumowanie

Do wdrożenia terapii przeciwnadciśnieniowej u pacjenta w wieku podeszłym niezbędne jest uwzględnienie kilku istotnych aspektów. Po pierwsze, podstawą leczenia jest właściwa diagnoza, czyli [...]