Dostęp Otwarty

Wywiad

Wywiad powinien uwzględniać następujące kwestie:

  • kiedy i w jakich okolicznościach pojawił się kaszel
  • rodzaj kaszlu (suchy czy mokry)
  • występowanie kaszlu podczas snu
  • czynniki wywołujące lub nasilające kaszel
  • obecność innych schorzeń i objawów towarzyszących
  • wywiad rodzinny (astma, choroby alergiczne)
  • narażenie na dym tytoniowy.

Przyczyny przewlekłego kaszlu u dzieci

Brak dostępnych kompleksowych danych klinicznych dotyczących przewlekłego kaszlu u dzieci spowodował, że pediatrzy przyjęli podejście zorientowane na dorosłego. Przez lata uważano bowiem, że główne przyczyny przewlekłego kaszlu u dzieci są takie same jak u dorosłych.13,14 Dopiero publikacja Marchant i wsp., w której analizowano dane uzyskane z badań inwazyjnych (bronchoskopii i płukania oskrzelowo-pęcherzykowego [BAL – bronchoalveolar lavage]), potwierdziła odrębność populacji pediatrycznej i stanowiła przełom w wiedzy na temat etiologii kaszlu u dzieci.15 Jedynie u 9% małych dzieci stwierdzono etiologię zbieżną z etiologią występującą u dorosłych. Najczęstszym rozpoznaniem było przewlekłe bakteryjne zapalenie oskrzeli (PBZO), a czynnikami etiologicznymi Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalisStreptococcus pneumoniae. Co istotne, określenie profilu cytologicznego z BAL wykazało, że dominuje zapalenie neutrofilowe, co dodatkowo potwierdza bakteryjną etiologię przewlekłego kaszlu. Doniesienia te potwierdzili również inni badacze.6,16-20

Small 39887

Tabela 1. Przyczyny przewlekłego kaszlu u dzieci

W diagnostyce przewlekłego kaszlu nal eży również uwzględnić inne przyczyny (tab. 1).

Diagnostyka

W przypadkach, w których wywiad i badanie przedmiotowe nie pozwalają ukierunkować dalszej diagnostyki, zaleca się radiologiczne badanie klatki piersiowej i spirometrię (u dzieci powyżej 6 roku życia).14 Takie postępowanie zazwyczaj zapobiega wykonywaniu innych, licznych, czasami niepotrzebnych badań dodatkowych i podejmowaniu nieudanych prób terapeutycznych.

Pilne badania dodatkowe zaleca się w momencie stwierdzenia następujących nieprawidłowości w badaniu przedmiotowym:

  • patologicznych zjawisk osłuchowych nad polami płucnymi
  • obecności palców pałeczkowatych
  • sinicy.

Oprócz badania rentgenowskiego (RTG) klatki piersiowej w 2 projekcjach (przednio-tylnej [AP] oraz bocznej) i spirometrii w diagnostyce użyteczne są też inne badania scharakteryzowane poniżej.

Diagnostyka obrazowa

Diagnostyka obrazowa obejmuje:

  • RTG boczne nosogardła z oceną migdałka podniebiennego
  • tomografię komputerową (TK) zatok obocznych nosa
  • TK klatki piersiowej (częstość rytmu serca [HR], angiografię tomografii komputerowej [angio-TK]).

Badania czynnościowe układu oddechowego

Badania czynnościowe układu oddechowego obejmują:

  • oznaczenie stężenia tlenku azotu w wydychanym powietrzu (FeNO)
  • pletyzmografię całego ciała
  • pojemność dyfuzyjną płuc dla tlenku węgla (DLCO – diffusion lung capacity for carbon monoxide).

Wykluczenie etiologii zakaźnej

Wykluczenie etiologii zakaźnej obejmuje: